တိုက်ရိုက်ထုတ်လွှင့်မှု , ရခိုင်မှာ စစ်တပ်က တစ်ရက်တည်း မြို့နယ် ၄ ခု ကို လေကြောင်းတိုက်ခိုက်၊ ၁၂ ဦး သေဆုံး

တိုက်ရိုက် ထုတ်လွှင့်ချက်

1. လွန်ခဲ့သော ၂၆ မိနစ် ကမြန်မာ့အကြီးဆုံး ဟံသာဝတီလေဆိပ်စီမံကိန်းကို ပြန်စဖို့ နေပြည်တော်ပြင်ဆင်

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Hanthawaddy Airport

   အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ(NLD) အစိုးရလက်ထက်မှာ ရပ်ဆိုင်းခဲ့တဲ့ ဟံသာဝတီအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်စီမံကိန်းကို ပြန်စဖို့ နေပြည်တော်က ကော်မတီ ဖွဲ့လိုက်ပါတယ်။

   လေဆိပ်စီမံကိန်း ဦးဆောင်ကော်မတီကို ဒုတိယ သမ္မတ ဦးညိုစောက ဦးဆောင်မယ်လို့ဆိုပြီး နေပြည်တော်က စက်တင်ဘာ ၂၃ ရက် ရက်စွဲနဲ့ ပြန်တမ်းထုတ်တာဖြစ်ပါတယ်။

   ဒီလေဆိပ်ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှာ စတင်ဖွင့်လှစ်နိုင်ဖို့ လျာထားခဲ့ပေမဲ့ ဆောက်လုပ်ရေးအတွက် သဘောတူညီထားတဲ့ရက် ကျော်လွန်ခဲ့တာ၊ ကုန်ကျစရိတ်တွက်ချမှု မကိုက်ညီမှုတွေ၊ ကိုဗစ်ကပ်ဘေး နဲ့ စစ်တပ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီး ဂျပန်အစိုးရရန်ပုံငွေ ရပ်ဆိုင်းမှုတွေ ကြောင့် ဒီလေဆိပ်စီမံကိန်းကြီးက ရပ်တန့်ခဲ့တာပါ။

   နေပြည်တော်က အခုအသစ်ဖွဲ့လိုက်တဲ့ ကော်မတီထဲမှာ ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ၊ ပို့ဆောင်ရေး၊ လျှပ်စစ်နဲ့ စွမ်းအင်၊ စီမံကိန်း၊ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့် နိုင်ငံခြားစီးပွားဆက်သွယ်ရေး၊ ဘဏ္ဍာ/အခွန်၊ ဥပဒေရေးရာ၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ ဆောက်လုပ်ရေး၊ မွေးမြူရေးနဲ့ဆည်မြောင်း၊ သယံဇာတနဲ့သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး စတဲ့၀န်ကြီးဌာနတွေက ၀န်ကြီးတွေနဲ့ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့တို့ပါ၀င်ပါတယ်။

   နောက်ပြီး စစ်အင်ဂျင်နီယာညွှန်ကြားရေးမှူးနဲ့ ရန်ကုန်တိုင်းဝန်ကြီးချုပ်တို့ကိုလည်း ကော်မတီ၀င်အဖြစ်ထည့်ထားပါတယ်။

   စီမံကိန်းကို ထပ်မကြာဘဲ ရှေ့ဆက်လုပ်နိုင်အောင် အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ပြီး ဒီကော်မတီဖွဲ့တာလို့လည်းဆိုပါတယ်။

   နောက်ပြီး ဘဏ္ဍာငွေခွဲဝေမှု၊ ခရီးသည်ခွဲဝေမှု၊ ငွေစာရင်းတွက်ချက်မှု၊ စစ်ဆေးမှုတို့အတွက် မူဝါဒချမှတ်ရမယ်ဆိုတဲ့အချက်တွေအပြင် ဒီစီမံကိန်း အကောင်အထည်ဖော်မှု ရဲ့ တိုးတက်မှုတွေကို စောင့်ကြည့်ကြပ်မတ်ရမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

   လုပ်ငန်းကော်မတီတွေကို လည်း ဆက်ပြီးဖွဲ့စည်းသွားရမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

   ခရီးသည် ၁၂ သန်းအထိ ၀န်ဆောင်မှုပေးဖို့ရည်မှန်းထားတဲ့ ဒီစီမံကိန်းအတွက် တင်ဒါခေါ်ယူမှုတွေကို ဦးသိန်းစိန်အစိုးရလက်ထက်မှာ စတင်ခဲ့တာပါ။

   လေဆိပ်စီမံကိန်းအတွက် ၂၀၁၃ ခုနှစ်က တင်ဒါခေါ်ယူမှုမှာ Incheon Airport Consortium ကို ရွေးချယ်ခဲ့ပေမဲ့ ညှိနှိုင်းမှုတွေမှာ အဆင်မပြေခဲ့ဘဲ ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဒုတိယအကြိမ် တင်ဒါခေါ်ယူမှုမှာ Yongnam-CAPE-JGC Consortium က ရွေးချယ်ခံခဲ့ရတာပါ။

   ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလမှာတော့ ဂျပန်နိုင်ငံ JGC Corporation၊ စင်္ကာပူ Yongnam Holdings နဲ့ နိုင်ငံတကာ ချန်ဂီလေဆိပ်အဖွဲ့ တို့ပါဝင်တဲ့ JGC- Yangnam- Changi Airport International Consortium နဲ့ သဘောတူ လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကြပါတယ်။

   ဒီစီမံကိန်းကို ဂျပန်အစိုးရ နဲ့ မြန်မာအစိုးရ တို့အကြား G to G ‌ဆောင်ရွက်ဖို့ NLD အစိုးရလက်ထက်မှာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

   စုစုပေါင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁ ဒသမ ၅ ဘီလျံ သုံးစွဲသွားဖို့လည်း သဘောတူခဲ့ကြပါတယ်။

   ရန်ကုန်နဲ့ မိုင် ၅၀ အကွာက ပဲခူးမြို့နယ်၊ ကျောက်တိုင်ကန်ရွာအနီးက မြေဧက ၉ ထောင်ခန့်ပေါ်မှာ တည်ဆောက်ဖို့ စီစဉ်ခဲ့ကြတာပါ။

   အခုတော့ စီမံကိန်းရပ်ဆိုင်းနေပြီး နှစ်ပေါင်းများစွာအကြာမှာ ဒီစီမံကိန်းကို ပြန်စဖို့ နေပြည်တော်ဘက်က ကြိုးစားလာတာလည်းဖြစ်ပါတယ်။

2. လွန်ခဲ့သော တစ်နာရီ ကဘန်ကောက်ကုလရုံးရှေ့ CI စင်တာဖျက်သိမ်းရေး ဆန္ဒပြပွဲမှာ တိုက်ခိုက်ခံရတဲ့ မြန်မာအလုပ်သမားခေါင်းဆောင်က တိုက်ခိုက်သူတွေကို တရားစွဲမယ်

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, The Reporter

   ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ဖွင့်လှစ်ထားတဲ့ မြန်မာ CI စင်တာတွေကို ဖျက်သိမ်းပေးဖို့ ဘန်ကောက်မြို့က ကုလသမဂ္ဂရုံးရှေ့မှာ တရားဝင်ဆန္ဒပြတောင်းဆိုနေချိန် နှောင့်ယှက်တိုက်ခိုက်ခဲ့တဲ့ ထိုင်းအမျိုးသားရေးလှုပ်ရှားသူနဲ့ အဖွဲ့ကို ဥပဒေနဲ့ အညီတိုင်တန်းအမှုဖွင့်သွားမယ်လို့ တိုက်ခိုက်ခံရတဲ့ မြန်မာရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားအဖွဲ့ Bright Future ခေါင်းဆောင် ဝီရာ ဆန်ထောင် ‌ခေါ် ကိုဆူရတ် က ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

   နိုဝင်ဘာ ၁ ရက် မနက်ပိုင်းက ဘန်ကောက်မြို့၊ ရတ်ချာဒမ်နွန်းနော့လမ်းပေါ်ရှိ ကုလသမဂ္ဂရုံးရှေ့မှာ ဖြစ်စဥ် ဖြစ်ပွားခဲ့တာဖြစ်ပြီး ထိုင်းအမျိုးသားရေးလှုပ်ရှားသူနိုတစ်စုက ကိုဆူရတ်ကို အကြိမ်ကြိမ်ထိုးကြိတ်တာ၊ ခေါင်းကိုရိုက်တာ၊ ဆိုင်ကယ်ဦးထုပ်နဲ့ ရိုက်တာနဲ့ ခြေထောက်နဲ့ ကန်တာတွေ ပြုလုပ်ခဲ့တယ်လို့ ထိုင်းသတင်းဌာနတွေက ဖော်ပြပါတယ်။

   မြန်မာအလုပ်သမားတွေရဲ့ နိုင်ငံသားဖြစ်မှု စိစစ်အတည်ပြုရေး CI လုပ်ငန်းစဉ်ဟာ အလုပ်သမားတွေအပေါ် ငွေကြေးကုန်ကျမှုများစေတဲ့ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးဖြစ်နေတဲ့အတွက် CI စင်တာတွေမှာ ငွေကြေးပေးစရာမလိုဘဲ ထိုင်းအစိုးရရဲ့ ပန်းရောင်ကတ်တစ်ခုတည်းနဲ့ အလုပ်လုပ်ခွင့်ရရှိရေး ဆန္ဒပြတောင်းဆိုခဲ့တာလို့ ကိုဆူရတ်က ပြောပါတယ်။

   သူ့အနေနဲ့ ၂၀၂၅ ခုနှစ်ကလည်း အလားတူတိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရပြီး အဲဒီအချိန်ကတည်းက ရဲစခန်းမှာ တိုင်ကြားထားပေမဲ့ အခုအချိန်အထိ အမှုက ထူးခြားမှုမရှိသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

   “ပထမတစ်ကြိမ် ရဲကို တိုင်တန်းထားတာက အကြောင်းမထူးသေးပါဘူး။ အဲဒါကို ဆက်ပြီး ဖိအားပေးသွားမယ်။ နိုဝင်ဘာ ၁ ရက်မှာ ထပ်ပြီးတိုက်ခိုက်ခံရတာကိုလည်း ထပ်မံတိုင်တန်းမှာဖြစ်ပါတယ်” လို့ ကိုဆူရတ်က ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

   ဒါ့အပြင် ဒီလိုတိုက်ခိုက်မှုတွေ ကြုံရပေမဲ့ သူတို့ရဲ့ လှုပ်ရှားမှုကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားမယ်လို့လည်း သူက ပြောပါတယ်။

   “ကျွန်တော်တို့ သိထားရမှာက ဆူးခင်းလမ်းကို လျှောက်နေတာပါ။ အခုဒီလိုဖြစ်လာတဲ့အခါလည်း ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ရင်ဆိုင်သွားရမှာပါ။ တော်လှန်ရေးလုပ်တဲ့အတွက် ဒါတွေက ကြုံရမှာပါ” လို့ ကိုဆူရတ်က ပြောပါတယ်။

   အဲဒီတိုက်ခိုက်မှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး ထိုင်းပြည်သူ့ပါတီ (People's Party) လွှတ်တော်အမတ် ဆာစီနန် သမ်နီတီနန်ကလည်း ကျူးလွန်သူတွေကို CCTV မှတ်တမ်းနဲ့ သက်သေအထောက်အထားတွေ စုဆောင်းပြီး အမြန်ဆုံးဖော်ထုတ်အရေးယူဖို့ ရဲတပ်ဖွဲ့ကို တိုက်တွန်းထားပါတယ်။

   ဆန္ဒပြသူတွေရဲ့ တောင်းဆိုချက်ကို သဘောတူသည်ဖြစ်စေ၊ မတူသည်ဖြစ်စေ အကြမ်းဖက်မှုကို လက်ခံလို့မရကြောင်း၊ လူတိုင်းဟာ နိုင်ငံသားဖြစ်မှုနဲ့ လူမှုအဆင့်အတန်းမခွဲခြားဘဲ ဥပဒေရဲ့ အကာအကွယ်ကို တန်းတူရရှိသင့်ကြောင်း ဆာစီနန်က ပြောပါတယ်။

   တစ်ဖက်မှာတော့ CI စင်တာတွေ ဖျက်သိမ်းလိုက်ရင် မြန်မာနိုင်ငံသားတွေ တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာနိုင်ပြီး ထိုင်းနိုင်ငံမှာ ပြဿနာတွေ ဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ ထိုင်းအမျိုးသားရေးလှုပ်ရှားသူ အာနွန် ကလင်ကဲဝ်က ကန့်ကွက်ပြောဆိုထားပါတယ်။

   “CI ကတ်တွေကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ရင် ထိုင်းနိုင်ငံမှာ နေထိုင်နေတဲ့ နိုင်ငံခြားသားတွေကို ကျွန်တော်တို့ ဘယ်လို အထောက်အထားစစ်ဆေးနိုင်မလဲ။ ရာဇဝတ်သားတွေ ထိုင်းနိုင်ငံထဲ ဝင်ရောက်နေထိုင်နိုင်မှာ မဟုတ်ဘူးလား။ ဝီရာက ဒီလိုဖြစ်စေချင်တာလား။ အစိုးရကရော ဒီလိုဖြစ်စေချင်တာလား” လို့ အာနွန်က ထိုင်းသတင်းဌာနတစ်ခုကိုဖြေထားပါတယ်။

3. လွန်ခဲ့သော တစ်နာရီ ကမြန်မာသုံးစွဲသူတွေကို စိုးရိမ်စိတ်မြင့်တက်စေခဲ့တဲ့ Binance ဟက်ခ်ခံရမှု

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, Getty Images

   မြန်မာက ခရစ်တို ငွေကြေးအသုံးပြုသူတွေ အများဆုံးသုံးတဲ့ ကမ္ဘာ့ခရစ်ပတိုငွေလဲ ပလက်ဖောင်း Binance ဟာ အောက်တိုဘာ ၃၀ ရက်နေ့က သမိုင်းတလျှောက် အကြီးမားဆုံး ဆိုက်ဘာတိုက်ခိုက်မှု ကြုံခဲ့ရပြီး စံချိန်တင် ငွေကြေးပမာဏ ခိုးယူခံခဲ့ရပါတယ်။

   အင်ဂျင်နီယာတစ်ဦးရဲ့ လပ်တော့ကတဆင့် အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၆ ဒသမ ၃ ဘီလျံ ထုတ်ယူသွားခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ Binance က ထုတ်ပြောပါတယ်။

   ခိုးယူခဲ့သူတွေဟာ မြောက်ကိုရီးယား ဟက်ခ်ကာ အဖွဲ့ဖြစ်တယ်လို့ ဖက်ဒရယ်စုံစမ်းရေးဗျူရို (FBI) က ကနဦးသုံးသပ်ထားပါတယ်။

   ဟက်ခ်ကာတွေဟာ Binance ရဲ့ တုံ့ပြန်လာနိုင်တဲ့အမူအကျင့်တွေကိုပါ ကြိုတင်တွက်ဆ၊ ပြင်ဆင် ပြီး ခိုးယူခဲ့တာလို့ နည်းပညာသမားတွေက ထောက်ပြပါတယ်။

   Binance ဆိုတာဘာလဲ။ ဒီခိုးယူမှု ဘယ်လိုဖြစ်ခဲ့လဲ။ ဒီဖြစ်စဉ်ရဲ့ သက်ရောက်မှုက မြန်မာနဲ့ ကမ္ဘာ့သုံးစွဲသူတွေကြား ဘယ်လိုရှိလာနိုင်လဲ။

   အပြည့်အစုံကို ဒီလင့်ခ် မှာ ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။

4. လွန်ခဲ့သော ၂ နာရီ ကရခိုင် မြို့နယ် ၄ ခုကို စစ်တပ်က တစ်ရက်တည်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်, ကလေးငယ်အပါအဝင် လူ တစ်ဒါဇင်သေဆုံးခဲ့ရ

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, AA Info Desk

   ရခိုင်ပြည်နယ်က ကျောက်တော်၊ မြောက်ဦး၊ ကျောက်ဖြူနဲ့ပေါက်တော (ဝီရဌာနေ) မြို့နယ် ၄ ခု ကို စစ်တပ်က နိုဝင်ဘာ ၁ ရက်တည်းမှာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ ဆက်တိုက်ပြုလုပ်ခဲ့တယ်လို့ အာရက္ခတပ်တော် (AA) က ပြောပါတယ်။

   အဲဒီတိုက်ခိုက်မှုတွေကြောင့် မွေးကင်းစကလေးတစ်ဦးအပါအဝင် အရပ်သား ၁၂ ဦး သေဆုံးပြီး ၃၂ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ AA ရဲ့ ဒီကနေ့ မနက်ပိုင်းထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

   ကျောက်တော်မြို့နယ်မှာ ဝါးတောင်နဲ့ ပန်းဖဲချောင်းကျေးရွာကို ဆက်သွယ်ထားတဲ့ တံတားကို ဂျက်တိုက်လေယာဉ်နဲ့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် လူ ၇ ဦး သေဆုံးပြီး ၇ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

   မြောက်ဦးမြို့နယ်မှာတော့ ယာယီဆေးခန်းနဲ့ သားဖွားဆောင်ကို Cluster ဗုံးတွေနဲ့ တိုက်ခိုက်ခဲ့တာကြောင့် မွေးကင်းစကလေးတစ်ဦးအပါအဝင် ၅ ဦး သေဆုံးပြီး ၉ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ AA က ပြောပါတယ်။

   '' အဲဒီနေရာက ယာယီကလေးမီးဖွားဆေးရုံလို့သိထားပါတယ်။ အမျိုးသမီးနဲ့ က‌လေးတွေ ရှိတဲ့ အဆောင်ကိုတိုက်ရိုက်မထိပေမဲ့ သူ့ဘေးကပ်လျက်က အဆောင်ကိုသွားထိပါတယ်။ စိတ်မကောင်းစရာ အဲဒီမှာ ဗုံးကြောင့် မြေတုန်ခါမှုဖြစ်တဲ့အတွက် ကျန်းမာရေးချူချာတဲ့ ကလေးတစ်ယောက်ကဆုံးသွားတယ်။ လူနာစောင့်တဲ့ အမျိုးသမီးတချို့နဲ့ လူကြီးတွေ အများစုထိခိုက်ဒဏ်ရာရတယ်။ လူကြီးပိုင်း ၄ ဦးနဲ့ ကလေးငယ် ၁ ဦးသေဆုံးတယ်။ ဒဏ်ရာရတဲ့အထဲ စိုးရိမ်ရသူ ၃ ဦးလောက်ရှိပါတယ်'' လို့ စစ်ဘေးရှောင်ကူညီသူ စာရေးဆရာ ဝေဟင်အောင်က ပြောပါတယ်။

   ဒါ့အပြင် ကျောက်ဖြူမြို့နယ် စနဲမင်းပြင်ရွာမှာ ၁၁ ဦးနဲ့ ဝီရဌာနေမြို့ပေါ်နဲ့ ရွာချောင်းကြီးကျေးရွာတွေမှာ ၅ ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

   စစ်တပ်က ကျောက်တော်မြိုနယ်၊ မြောက်ဦးမြိုနယ်၊ ကျောက်ဖြူမြိုနယ် နှင့် ဝီရဌာနေမြိုနယ်တွေက အများပြည်သူများသွားလာရာ လမ်း၊ တံတား၊ ဆေးရုံ၊ ဆေးခန်းတွေနဲ့ လူနေရပ်ကွက်တွေကို ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့်တိုက်ခိုက်ပြီး အကြမ်းဖက်မှု တွေကို ဆက်တိုက်ကျူးလွန်ခဲ့တယ်လို့ AA က ဆိုပါတယ်။

   တိုက်ခိုက်မှုတွေကြောင့် တံတား၊ ဆေးခန်းနဲ့ လူနေအိမ်အဆောက်အအုံတွေလည်း ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

5. လွန်ခဲ့သော ၂ နာရီ ကရခိုင်မှာ စစ်တပ်က လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ ဘာကြောင့်ပိုတိုးလုပ်နေတာလဲ

   

   ဓာတ်ပုံ ရင်းမြစ်, AA Info Desk

   ၆ လအတွင်း ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ အာရက္ခတပ်တော် (အေအေ) ထိန်းချုပ်နယ်မြေတွေကို စစ်တပ်က လေကြောင်းနဲ့ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်တဲ့အကြိမ်ရေ ၃၂၈ ကြိမ်ရှိကြောင်း မြန်မာ့မဟာဗျူဟာနဲ့ မူဝါဒ လေ့လာရေးအင်စတီကျု (ISP Myanmar) က ပြောပါတယ်။

   ၂၀၂၆ နှစ်ကုန်ခါနီးမှာတော့ မြန်မာစစ်တပ်ရဲ့ လက်ကျန် စစ်တွေဒေသကွပ်ကဲမှု စစ်ဌာနချုပ်အနီးအထိ တိုက်ပွဲတွေ ရောက်လာပြီဖြစ်ပါတယ်။ တဖက်မှာလည်း အာရက္ခအိပ်မက် ပြည့်လုနီးပါးရှိပြီလို့ အေအေ ဒုတိယခေါင်းဆောင်က ထုတ်ပြောထားပါတယ်။

   ရခိုင်ကို စစ်တပ်ကလေကြောင်းသုံးဗုံးကြဲနေတဲ့ အဓိက အချက် ၃ ချက်ကို ဒီလင်ခ့် မှာ ဖတ်နိုင်ပါပြီ။

6. လွန်ခဲ့သော ၂ နာရီ က

   မင်္ဂလာပါ။

   နိုဝင်ဘာ ၂ ရက် ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်းသတင်း‌တွေကို ဒီစာမျက်နှာမှာ တိုက်ရိုက် တင်ဆက်ပေး‌‌နေပါတယ်။