پوشش زنده تحولات خاورمیانه
تازه‌ترین خبرها و گزارش‌های تصویری از تحولات خاورمیانه را در روز سه‌شنبه ۲۱ مهر ۱۴۰۵، برابر با سیزدهم اکتبر ۲۰۲۶، در صفحه زنده بی‌بی‌سی فارسی دنبال کنید.
برای مرور رویدادهای روز دوشنبه اینجا را بخوانید.
آنچه گذشت؛ ایران می‌گوید گزینه‌ای جز استفاده از حق دفاع مشروع در برابر اسرائیل ندارد
علی باقری کنی سرپرست وزارت خارجه ایران که برای شرکت در جلسه اضطراری سازمان همکاری اسلامی به جده عربستان رفته، در سخنرانی خود گفته ««در غیاب اقدام متناسب شورای امنیت در برابر تجاوزات رژیم اسرائیل، ایران گزینه‌ای جز استفاده از حق ذاتی خود در دفاع مشروع در برابر تجاوزات این رژیم ندارد». جلسه اضطراری سازمان همکاری اسلامی به درخواست ایران و پس از ترور اسماعیل هنیه در تهران تشکیل شده است.
خلاصه
- جلسه اضطراری کشورهای عضو سازمان همکاری‌های اسلامی در عربستان درباره ترور اسماعیل هنیه در ایران
- وزیرخارجه بریتانیا در گفتگو با باقری: حمله ایران عواقب مخربی برای منطقه خواهد داشت
- تبادل آتش در مرز لبنان و اسرائیل ادامه دارد
- اسرائیل مجددا دستور تخلیه مناطقی در غزه را صادر کرد
- روز گذشته حسن نصرالله گفت ایران، حزب‌الله لبنان و حوثی‌ها انتقام می‌گیرند
پوشش زنده
پایان پوشش زنده
پوشش زنده مربوط به تحولات خاورمیانه در اینجا به پایان می‌رسد.
تا دقایقی دیگر این پوشش را از سر خواهیم گرفت.
آیا اسرائیل میان ترکیه و جمهوری آذربایجان شکاف انداخته است؟
نگرانی از تشدید پیامدهای اقتصادی جنگ با حوثی‌ها برای عربستان
نگرانی از پیامدهای اقتصادی جنگ با حوثی‌ها برای عربستان بیش از پیش افزایش یافته است.
پیش‌بینی می‌شود تولید ناخالص داخلی عربستان سعودی در سال جاری میلادی ۳٫۶ درصد کاهش پیدا کند. افت فعالیت و صادرات نفت و بسته شدن فرودگاه‌ها از جمله عواملی هستند که نقش دارند.
فرودگاه‌های اصلی عربستان تا شنبه آینده فعالیتشان را متوقف کرده‌اند و شرکت‌های هواپیمایی که پروازهایشان را به عربستان لغو می‌کنند رو به افزایش است.
حملات حوثی‌ها دو اجلاس بزرگ را که در عربستان برگزار می‌شوند با چالش مواجه کرده است از جمله کنگره بینالمللی نفت در ریاض که یکشنبه آغاز شد و نام چندین مدیر ارشد شرکت‌های نفتی از برنامه‌هایش حذف شد.
سریع‌تر از فرمول یک؛ ورزش پرهیجانی که زنان در آن فرمانروایی می‌کنند
سخنرانی دونالد ترامپ در گردهمایی انتخاباتی در اهایو
دونالد ترامپ در حمایت از نامزدهای حزب جمهوریخواه در یک گردهمایی انتخاباتی در اهایو شرکت و سخنرانی کرد.
رئیس‌جمهور آمریکا از هوادارانش خواست در انتخابات پیش رو طوری شرکت کنند که انگار به او رای می‌دهند.
رئیس‌جمهور آمریکا در سخنرانی خود در روز کریستف کلمب، از تلاش برای حذف نام او از نهادها و برنامه‌های عمومی انتقاد کرد و گفت کریستف کلمب قهرمان ملی آمریکاست در حالی‌که «میراث ایتالیایی‌آمریکایی» و تاریخ ایالات متحده دست‌کم گرفته می‌شود.
آقای ترامپ همچنین گفت که شهر کلیولند به‌عنوان محل استقرار مرکز جدید تعمیر قطعات زیردریایی نیروی دریایی آمریکا انتخاب شده است و این پروژه را پیروزی بزرگی برای ایالت اهایو خواند.
در این گردهمایی چندین نفر معترض از محل برگزاری بیرون برده شدند که با واکنش تمسخرآمیز آقای ترامپ و هو کردن حاضران روبه‌رو شد.
لغو پروازهای شرکت‌های هوایی قطر و امارات به عربستان
شرکت هوایی اتحاد امارات گفت تمام پروازهایش بین ابوظبی و ریاض، جده و دمام را تا هفته آینده لغو کرده است.
شرکت هوایی قطر هم در اقدامی مشابه تمام پروازهایش به عربستان را موقتا متوقف کرد.
حوثی‌های یمن به کشورهای دیگر درباره پرواز به عربستان هشدار داده‌اند.
فرودگاه بینالمللی ریاض پس از حملات حوثی‌ها در روزهای اخیر که چندین کشته به جای گذاشت تعطیل شده است.
پادکست برنامه شصت دقیقه ۲۱ مهر ۱۴۰۵
بحران‌های درهم‌تنیده جهانی؛ از روسیه و ایران تا یمن و عربستان
پادکست برنامه جام جهان‌نما ۲۱ مهر ۱۴۰۵ .
چرا زنان بیشتر از مردان به میگرن مبتلا می‌شوند و چه باید کرد؟
فرفورد؛ افزایش تنش ایران و بریتانیا، دو دولت یکدیگر را محکوم کردند
تجارت خارجی ایران به دلیل محاصره دریایی «۳۴ درصد» کاهش داشته است
خبرگزاری تسنیم به نقل از رئیس سازمان توسعه تجارت ایران ۳۴ درصد کاهش در تجارت خارجی در شش ماه اول امسال را به محاصره دریایی نسبت داد.
محمدعلی دهقان دهنوی گفت تغییر مسیر حمل‌ونقل به راه‌آهن و جاده، هزینه‌های جابه‌جایی را افزایش داده و موجب ازدحام در گذرگاه‌های مرزی شده است.
با این حال، به گفته آقای دهقان دهنوی فعالان اقتصادی موفق شده‌اند بخشی از تجارت را از مسیرهای جایگزین ادامه دهند. او افزود که بخشی از تجارت دریایی نیز با استفاده از روش‌های در دسترس بخش خصوصی همچنان ادامه داشته است.
آمریکا با گسترش دامنه تحریم‌های خود به پرواز هواپیماها در کنار محاصره دریایی اعلام کرده است که در صدد بستن تمام راه‌های درآمد دولت ایران از فروش نفت است.
هشدار حوثی‌ها به آمریکا: به مداخله پاسخی «دردناک» می‌دهیم
حوثی‌ها به آمریکا هشدار دادند که اگر وارد جنگ یمن شود، با «پاسخی دردناک» مواجه می‌شود.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، عربستان سعودی از واشنگتن برای مقابله با حوثی‌ها درخواست کمک کرده است.
محمد البخیتی، عضو دفتر سیاسی حوثی‌ها، به این خبرگزاری گفت: «اگر آمریکا در تجاوز به یمن دخالت کند، در تصمیم‌گیری برای پاسخ درنگ نخواهیم کرد. پاسخی سریع و دردناک خواهد آمد که آمریکا و تمام منافعش در منطقه را هدف قرار می‌دهد.»
او همچنین هشدار داد: «تمام کارکنان و کارگران تأسیسات نفتی و فرودگاه‌های عربستان سعودی از این مکان‌ها دور بمانند زیرا به اهداف مشروع تبدیل شده‌اند.»
شامگاه دوشنبه بار دیگر صدای انفجار در ریاض گزارش شد اما عربستان گفت موشک حوثی‌ها را رهگیری کرده است.
پس از حمله روز شنبه حوثی‌ها به فرودگاه بینالمللی ریاض که به کشته شدن ۱۳ نفر انجامید، دونالد ترامپ گفت که در حال بررسی پیوستن به حملات عربستان سعودی به حوثی‌هاست درحالی‌که بنا بر گزارش‌ها پیشتر درخواست‌های کمک محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، را رد کرده بود.
اردوغان حملات به عربستان سعودی را «غیرانسانی» خواند
رئیس‌جمهور ترکیه گفت به‌زودی لایحه الحاق به پیمان مکه را برای تصویب به پارلمان ارائه می‌کند.
رجب طیب اردوغان گفت: «ترکیه در برابر حملات غیرقانونی و غیرانسانی در کنار عربستان و برادران سعودی خود ایستاده است.»
آقای اردوغان همچنین تاکید کرد که «ما همکاری دفاعی خود را در چارچوب توافق مکه با پاکستان و عربستان سعودی پیش می‌بریم.»
عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان یک توافق‌نامه دفاعی مشترک ۱۶ مرداد در مکه امضا کردند.
پاکستان اعلام کرده که برای اموردفاعی شماری نیرو در عربستان مستقر کرده است.
روبیو با میلیبند درباره «تامین امنیت دارایی‌های آمریکا در بریتانیا» صحبت کرد
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، با اد میلیبند همتای بریتانیای‌اش درباره «ادامه همکاری‌ها برای تامین امنیت دارایی‌های آمریکا در بریتانیا» گفت‌وگو کرد.
این گفت‌وگو در حالی انجام شد نخست‌وزیر بریتانیا در پارلمان بار دیگر ایران و سپاه پاسداران را در حادثه امنیتی در نزدیکی پایگاه هوایی فرفرود دخیل دانست.
ایالات متحده بمب افکن‌های خود را در آن پایگاه نگهداری می کرد که اینک به آمریکا بازگشته‌اند. از این پایگاه برای حمله به ایران در جنگ اخیر استفاده شده بود.
ایران هرگونه نقشی را به‌شدت تکذیب می‌کند.
پیشتر گزارش دادیم که اندی برنام، نخست وزیر بریتانیا، امروز در مجلس عوام گفت که حادثه در پایگاه هوایی فرفورد «تقریبا به یقین» با هدایت سپاه پاسداران بوده است.
حادثه فرفورد؛ وزارت خارجه ایران «عملیات پرچم دروغین» بریتانیا را محکوم کرد
وزارت خارجه ایران در بیانیه‌ای «اتهام‌زنی‌های بی اساس» دولت بریتانیا را به‌شدت محکوم کرد.
در این بیانیه آمده است: «دولت انگلیس نمی‌تواند بدون ارائه شواهد و دلایل متقن، با پناه‌گرفتن پشت عبارت‌های مبهم، از مسئولیت سیاسی و حقوقی ادعاهای خود و پیامدهای احتمالی آن شانه خالی کند.»
وزارت خارجه ایران دولت بریتانیا را به «جعل ادعاهای امنیتی علیه سایر کشورها» متهم کرد و نوشت تهران «ضمن رد قاطع اتهامات بی‌اساس مطرح‌شده علیه ایران، مسئولیت همه پیامدهای ناشی از این دروغ‌پردازی را متوجه دولت انگلیس و طراحان و مجریان این عملیات ناشناسه برچم دروغین می‌داند.»
ساعاتی پیش اندی برنام، نخست‌وزیر بریتانیا، در پارلمان گفت که حادثه امنیتی در پایگاه هوایی فرفورد «به احتمال بسیار زیاد در ایران هماهنگ شده و تقریبا به یقین هدایت آن بر عهده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بوده است.»
وزارت خارجه ایران ساعتی بعد در بیانیه‌اش بدون اشاره به این سخنرانی «توسل به تعابیر نظیر "احتمال زیاد" (highly likely) و "تقریباً" (almost certainly)» را نشانه اتهام‌زنی دانست.
در همین حال مارکو و روبیو و اد میلیبند، وزرای خارجه آمریکا و بریتانیا در ارتباط با حادثه فرفرود تلفنی گفت‌وگو کرده‌اند.
این در حالیست که آمریکا و ۲۸ متحدش از جمله بریتانیا، آلمان، فرانسه ، استرالیا و کانادا دوشنبه به ایران درباره «اقدامات خصمانه در قلمروشان» هشدار دادند.
بنا بر بیانیه‌ای که وزارت خارجه آمریکا با امضای ۲۹ کشور منتشر کرد، «هرگونه تلاش ایران برای تهدید، واداشتن به سکوت، ارعاب، آزار و اذیت، آسیب رساندن یا به اجبار کشاندن افراد در قلمرو کشورهای ما، از طریق نیروهای نیابتی یا هر شکل دیگری، غیرقابل‌قبول است.»
روایت تازه پزشکیان از «دیدار هفت ساعته با مجتبی خامنه‌ای»: مشکلات مدیریت کشور را مطرح کردم
رئیس‌جمهور ایران روایت تازه‌ای از «دیدار هفت‌ساعته» با مجتبی خامنه‌ای ارائه داده و گفته است «مشکلات مدیریت کشور» را با او مطرح کرده است.
مسعود پزشکیان این موضوع را در مراسم بازگشایی دانشگاه‌ها و آغاز سال تحصیلی جدید در ایران بیان کرده است.
این چندمین بار است که آقای پزشکیان از «دیدار هفت‌ساعته» خود با رهبر جمهوری اسلامی ایران می‌گوید.
او پیش از این گفته بود در هفت ماهی که از انتخاب رهبر جدید سپری شده است، دو بار با او دیدار کرده است.
آقای پزشکیان در سخنرانی امروز خود گفته است: «مشکل کشور نبود راه‌حل نیست، کمبود نیروی متخصص و اراده برای اجراست.»
او گفته است: «آنچه در برخی شرکت‌های دولتی انجام می‌شود، مدیریت نیست» و خواستار اصلاح مدیریت دولتی ایران شده است.
رئیس‌جمهور ایران از مشکلات انتصاب «افراد شایسته» انتقاد کرده و گفته است: «ممکن است بخواهیم فردی را به مسئولیتی بگماریم، اما ناگهان از قوه قضائیه یا جای دیگری درباره او مسئله‌ای مطرح شود و در مسیر انتصاب مانع ایجاد کنند.»
نیروی دریایی سپاه: سومین ابرنفتکش در تنگه هرمز هدف قرار گرفت
نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرده است که صبح امروز به وقت محلی، «سومین نفتکش متخلف از نوع سوپر تانکر در تنگه هرمز مورد اصابت قرار گرفت و دچار آتش‌سوزی شد.»
نام این ابرنفتکش اعلام نشده است.
سپاه گفته است که این نفتکش «با خاموش کردن سیستم ناوبری خود و با بی توجهی به هشدارهای نیروی دریایی سپاه، مانند متخلفان قبلی قصد خروج از تنگه هرمز و مختل کردن نظم و امنیت آن را داشت که مورد اصابت قرارگرفت.»
نیروی دریایی سپاه گفته است که هرگونه همکاری کشتی‌ها تجاری و نفتکش با آمریکا در تنگه هرمز و منطقه خلیج فارس «با برخورد قاطع ما روبرو خواهد شد.»
ایران و آمریکا هریک می‌گویند که خود کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارند و اظهارات طرف مقابل را رد می‌کنند.
کشتی‌ها برای عبور از تنگه هرمز از زمان حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران در نهم اسفند، با مسائل متعددی روبه‌رو هستند.