Siyaasad

Soomaali

Haween

Ciyaaro

Saynis iyo Caafimaad

Fan iyo Dhaqan

Muuqaal

Daawo

Raadiye

Maqal

Dhageyso

Somali

Waxaa jira cudurro ay saynisyahanno badan baareen, kuna guuldaresteen in ay fahamaan si daawo loogu helo. Sidee loola tacaalaa cudurradaas

Cudurrada halista ah ee sanisyahannada aysan xalka u helin iyo waxa loo qaato

Qoysaska qaar ayaa waxay ku doodayaan in la qiyaamay, halka isagu aaminsan yahay in wax qalad ah uusan samayn, shahwada uu ku deeqayna ay farxad u noqotay boqolaal ruux.

Sheekada nin aabe u ah 1000 caruur ah iyo wixii uu ku yiri BBC da oo la xiriirtay 

Sida ay u sameysmaan iyo sida looga hortago dhagaxyada ku beerma kilyaha

cilmi baareyaasha daraasaddan horkacayay ayaa sheegay in waxa ay ogaadeen ay digniin u tahay aqoonyahanada adduunka oo dhan, Waxay sheegeen in jaamacado badan ay ka guureen habkii caadiga ah ee imtixaanada loo gali jiray si qiimeyntu u noqoto mid loo dhan yahay.

Garaadka macmalka (AI) oo ka badiyay ardayda sida caadiga u qora imtixaanada iyo curisyada


Dadka qaar ayaa isticmaala Kolajiin si ay uga hortagaan in maqaarka uu sii xumaado.  Dr Maxamed Cali Xirsi waxa uu ka hawlgalaa isbitaalka Kalkaal ee Muqdisho, wuxuuna ku takhasusay cudurada maqaarka. Waxa uu noo sharaxay waxyaabaha keena in maqaarkeena uu degdeg u gaboobo

Waa maxay waxyaabaha qeybta weyn ka qaata in da’da ay jirkeena degdeg uga soo muuqato

Sara oo 29 jir ah, ayaa laga soo xushay 7,000 oo qof, waxay xustay tiro badan oo isbedel ah oo ku yimid aragtideeda ku saabsan dhammaan wixii ay ogaatay markay ku soo laabatay Dhulka.

Gabadhii ugu horreysay ee Afrikaan iyo carab ah ee u duusha hawada sare iyo wixii ay la soo kulantay

Dadka halista ugu jira inay ku dhacaan xanuunka indhaha qalalan waa kuwa gaaray da' dhexe, guud ahaanna way ku badan yihiin dumarka marka loo eego ragga.

Xaaladda kamidka ah indho xanuunka ee aad u saameysa dadka iyo sida aad uga gudbi karto xilli hore

Waxa loo yaqaanay Sheekh Al-Rais, reer galbeedkuna waxa ay ugu yeeri jireen amiirkii dhakhaatiirta iyo aabbihii caafimaadka casriga ah ee qarniyadii dhexe.

Dhakhtarkii iyo qoraagii Islaamka ugu caansanaa uguna saamaynta badnaa ee xaafidul Qur’aanka ahaa

Baarayaasha ayaa dhirtaas soo qaaday oo baaritaan ku sameeyay. Waa dhir lagu magacaabo Christella parasitica, taasoo la ogaaday inay tahay qallajiye xooggan.

Dhirta ay daanyeerradu isku daaweeyaan iyo faa'iidada ay leeyihiin oo la ogaaday

Xanuunada ugu badan ee ka dhasha isbadalada ku dhaca bakteeriyadaan ayaa waxay yihiin suuska iyo cudurada cirridka.

Saddex xanuun oo ay ku lug leedahay bakteeriyo afkaaga ku nool iyo sida aad uga hortagi karto 

Waxaa jira noocyo kala duwan oo shaaha ah sida madow, cagaar, caddaan iyo qaar kale. Mid kastaa wuxuu leeyahay dhadhan gaar ah iyo astaamo u gaar ah oo la xiriiriyo nooca caleenta shaaha iyo habayntiisa.

Toban faa'iido oo shaahu kuu leeyahay iyo xanuunnada khatarta ah ee uu kahor tago

In kasta oo ay jireen daraasado badan oo lagu sameeyay sida aynu isu jecelnahay, haddana cilmigu wakhti badan kuma bixin in uu gaaro gunta sheekada.

Maxaa ku dhacaya jirkeenna marka jaceyl nalooga baxo?

Waxay noo sheegtay Caasho in miisaankeeda uu markii hore ahaa 100 kiilo balse markii ay bilowday isticmaalka daawadan in ay ka dhacday 15 kiilo muddo saddax bilood ah. Dhibaatooyinka ay leedahay daawadan waxaa ka mid ah lallabo, calool xanuun ama gaas. Marka la joojiyana miisaanka la riday ayaa dib u soo laabta sida lagu ogaaday tijaabada.

Sidee bay cirbaddan loogu talo galay cayilka u dhimaysaa halista wadne xanuunka iyo cudurro kale

waxaa jira sababo badan oo keenta in macluumaadka khaldani uu si degdeg ah u faafo. Sida laga soo xigtay cilmi-baarisyada qaarkood, waxay ku faaftaa si ka dhaqso badan xogta saxda ah, sababta oo ah in dadku aysan aad ugu mashquulin hubinta sax ahaanshaha.

Sidee ayaad u xaqiijin karta wararka lagu baahiyo baraha bulshada iyo sax ahaantooda?

Caradu waa isha diiqadda, marka waa inaan iska saarnaa, balse mar walba lama imaanno habab wax ku ool ah oo dareennadaas lagu xakameeyo.

Maxay tahay sababta aysan qeylada iyo wax burburintu u qaboojin xanaaqa?

Dhacdadii cimilo ee aadka u xooganeed ee Elnino oo sida dhacdooyinka kale ee isbadalka cimilada saameyn ku yeelatay heer kulka adduunka ayaa sida ay sheegeen saynisyahannadu soo gaban gabowday.

Musiibadii Soomaaliya dadka ku dishay sanadkii hore oo saynisyahanno sheegeen halka ay ku dambeysay 

Daraasad dhawaan la sameeyey oo lagu qoray majalladda Nature Human Behaviour ayaa iyadana si gaar ah u eegeysa caddaymaha la xiriira sida ay taabashada u bogsiiso labada xanuun ee isku buuqidda iyo welwelka, iyo dhibaatooyinka kale ee xanuunnada jirka ku dhaca ay ka midka yihiin.

Laabta oo lagu galiyo maalintii hal mar waxay kaa yaraynaysaa welwelka – Daraasad

Baarayaasha ayaa gantaallo u diri doona marinka qorrax-madoobaadka, tegi doona goobaha xayawaannada lagu xannaaneeyo hawadana ku heyn doona kaamirooyin waaweyn.

Maxay tahay sirta ay saynisyahannadu ka dhex goobayaan qorrax-madoobaadka la sheegay inuu berri dhici doono?

Cirbixiyeenada NASA ayaa waxa ay isku dayayaan in ay dayaxa dushiisa dhir ku beeraan, iyaga oo fulinaya hawlgal cusub oo ay bilaabeen.

Ma suuragalbaa in dhir lagu abuuro dayaxa dushiisa, lagana helo biyo iyo baraf?

Waa dacar ku cusub dunida sayniska oo uu markii ugu horreysay arkay xoolo-raacde Soomaali ah oo ku sugan deegaanka Cadaadley oo ku dhow Hargeysa

Sida xoolo-raacde Soomaali ah ku helay Dacar ku cusub dunida sayniska 

Liz Taylor waxay ahayd 38 jir caafimaad qabta markii ay ogaatay inay luminayso awooddeeda socodka, hadalka iyo xitaa wax cunistaba. Waxa ay xanuun ka dareentay gacmaha, kadib toddobaadyo baaritaanno ah, dhakhaatiirta Newcastle ayaa u sheegay in uu yahay xanuun ku dhaca neerfaha oo aan dawo lahayn.


Xanuunka aan dunida laga aqoon ee ay la daalaa dhacayaan hablahan iyo rajada haatan soo gashay

Cayilku wuxuu kordhin karaa khatarta ah inay dadku la kulmaan xaalado caafimaad oo badan oo halis ah, oo ay ku jiraan cudurrada wadnaha, nooca 2-aad ee sonkorowga iyo kansarrada qaarkood.

Dadka ugu buurbuuran adduunka iyo halka ay Soomaaliya kaga jirto oo la shaaciyay

Waxay ku soo dhici karaan meel kasta oo adduunka ka mid ah, laakiin maadaama inta badan oogada dhulka ay qariyeen bado, wixii haraaga ah ee ka badbaada dusha sare waxay u badan tahay inay ku dhacaan badda.

Dayax gacmeed la filayo inuu dhulka ku soo dhaco

Dhakhaatiirta caafimaadka oo dhan waxay isku raaceen in aysan noolaan doonin maatanahan muslimiinta ah wax ka badan maalmo kooba. 

Seynis