ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

‘ኣሌክሲስ ዉንድ ሪትራክተር’ ካብ ፕላስቲክ ዝተዳለወን ዕብይ ዝበለን ኮይኑ፡ ኣብ ክልተ ቀለበት ዝተዘርግሐ እዩ። ኣብ ‘ሲ-ሴክሽን’ [C-section] ማለት ብመጥባሕቲ ዝፍፀም ወሊድ ድማ ዝተኸፈተ ማህጸን ምስ ተዓጽወን ቆርበት ቅድሚ ምስፋይን ክእለ ይግበር።

ኣብ ከብዲ ጓል ኣንስተይቲ ዝተረስዐ ክንዲ ብያቲ ዝዓቐኑ መሳርሒ መጥባሕቲ

ሆስፒታል ዓይደር ብሰንኪ’ቲ ኣብ ትግራይ ዝተኸስተ ክልተ ዓመት ዝወሰደ ግጭት ብሕጽረት ቀረብ ኣፋውስ፣ ኦክስጅንን ካልኦት መሰረታዊ እታወታትን ብዝለዓለ ደረጃ ካብ ዝተሃሰዩ ትካላት ጥዕና  ሓደ እዩ።

ብፍልሰት ሰብሞያን ብልሽት መሳርሕታትን ኣብ ሓደጋ ዝወደቐ ሆስፒታል ዓይደር

ኣብ ቀረባ እዋን ኣብ ክልል ኣምሓራ ኣብ መንጎ ዕጡቓት ፋኖን ሓይልታት ጸጥታ መንግስትን ዝተጀመረ ግጭት ሕጂ’ውን እናተጋደደ ይኸይድ ከምዘሎ ይግለጽ። መንግስቲ ኣብ ልዕሊ’ቲ ክልል ንሽዱሽተ ኣዋርሕ ዝጸንሕ ኣዋጅ ህጹጽ እዋን ብምእዋጅ፡ ነቲ ቅልውላው ኣብ ሓጺር እዋን ከም ዝፈትሖ ይገልጽ። ኣብታ ሃገር ዝርከቡ መንግስታውን ዘይመንግስታውን ትካላትን ገለ ዓለምለኻዊ ውድባትን ብወገኖም እቲ ግጭት ከም ዘሻቐሎም እናገለጹ ይርከቡ።

ቅልውላው ክልል ኣምሓራ፡ ሃገራውያንን ዓለምለኻውን ትካላት እንታይ ይብሉ?

ካብ ሰኑይ ክሳብ ዓርቢ ኣብ ዘለዉ መዓልታት ኣብ ኣዝዩ ዝተፈላለየ ሰዓታት ናይ ምድቃስን ምትሳእን ዝተዛብዐ ልምዲ እንተሃልዩካ “ሶሻል ጀትላግ” ከም ዘለካ የመልክት።

ወትሩ ኣብ ተመሳሳሊ ሰዓት ክንድቅስ ንግደደሉ ቀንዲ ምኽንያት 

ብሰንኪ እቲ ብቑርዲድ ዝተለኸፈ ስጋ ብምምጋብ ዝስዕብ ፀገም ጥዕና ‘ኣልፋ-ጋል ሲንድሮም’ ዘለዎም ሰባት ኣዝዩ ከምዝወሰኸ ማእከላት ምቁጽጻርን ምክልኻልን ሕማማት (Centers for Disease Control and Prevention (CDC)) ዘውጽኦ ሓድሽ መረዳእታ የመልክት።

ብቝርዲድ ዝተጠቕዐ ስጋ ከብቲ ምብላዕ ጸገም ጥዕና የስዕብ ዶ?

ጉዕዞ እግሪ ምግባር፣ ምጉያይን ብሽክለታ ምዝዋርን ትኹረት ክግበረሎም ዝግብኡ ኣገደስቲ ኣካላዊ ምንቅስቓሳት ከምዝኾኑ ንነዊሕ እዋን ሰብሞያ ክምዕዱ ምፅንሖም ይፍለጥ። ተመራመርቲ ዓባይ ብሪጣንያ ግን እዞም ኣማራፂታት ምምሕያሽ ክግበረሎም ይምዕዱ ኣለዉ።

ጸቕጢ ደም ከጕድሉ ዝኽእሉ ዓይነት ምንቅስቓስ ኣካላት 

እቲ ንጥረ ነገር ኣብቲ ጥቡቕ ሓለዋ ዝግበረሉ ህንጻ ኣብ ዝርከብ ናይ ስራሕ ቦታ ስሩዕ መርመራ ይካየድ ኣብ ዝነበረሉ እዋን ከምዝተረኸበ ኣገልግሎት ድሕነት ኣሜሪካ ኣፍሊጡ።

ኣብ ዋይት ሃውስ ዝተረኸበ ሓሽሽን ዘስዓቦ ምፍንቓልን

ልዕሊ 2 ሽሕ ዓደግቲ ድማ ናብተን ሱፐርማርኬት ብምኻድ ዝደልይዎ ሸቐጣት ንምእካብ ነተን ዓረብያታት ተጠቒሞም። ኣብቲ ንክልተ ኣዋርሕ ዝፀንሐ መጽናዕቲ ከኣ 39 ሰባት ቅድሚኡ ዘይፈልጥዎ ‘ኣትሪያል ፊብሪለሽን’ (AF) ማለት ዘይስሩዕን ኣዝዩ ቅልጡፍን ህርመት ልቢ ከም ዘለዎም ክልለይ ተኻኢሉ።

ፀገም ጥዕና ልቢ ዘለዎም ዓማዊል ዘለልያ ዓረብያታት ሱፐርማርኬት 

ኣብ ልዕሊ 50 ዓይነታት መንሽሮ ዝተገብረ መርመራ ደም፡ ኣብ ሓደ ዓቢ ፈተነ ሃገራዊ ኣገልግሎት ጥዕና ብሪጣንያ ሓቀኛ ተስፋ ከም ዘርኣየ ተመራመርቲ ገሊጾም።

ኣብ ብዙሓት መንሽሮታት ዝተገብረ መርመራ ደም ሓቀኛ ተስፋ ኣርእዩ

 እቶም ጋዜጠኛታታት ብቕጽበት’ኳ እንተኸዱ፡ ሮድሪገዝ ግን ደድሕሪኦም ናብ ጽርግያ ከም ዝሰዓበቶም እዮም ገሊጾም። እዚ ፍፃመ ድማ ብካሜራ ሓንቲ ኣብ ከባቢኦም ዝነበረት መኪና ዝተቐድሐ ኮይኑ ኒውዮርክ ፖስት ነቲ ቪድዮ ናብ ተኸታታልቱ ብማሕበራዊ መራኺቢታቱ ዘርግሕዎ ኣሎ። 



ንጋዜጠኛ ብጎዞሞ ዘፈራርሐት ፕሮፌሰር ካብ ስራሕ ተባሪራ

ውድብ ጥዕና ዓለም፡ ኣብ ደሴታት ማርሻልን ማይክሮነዥያን ኣብ ህንዲ ዝተሰርሐ ዝተበከለ ዕስለ ሽሮፕ ሰዓል ከም ዝተረኸበ ኣፍሊጡ።
ኣብቲ ብኪዩፒ ፋርማኬም ሊሚተድ ዝተሰርሐ ጓይፈነሲን ቲጂ ዝተበሃለ ሽሮፕ ዝተገብረ መርመራ ናሙናታት፡ "ቅቡል ዘይኰነ መጠን ዳይቲሊን ግላይኮልን ከምኡ’ውን ኤቲሊን ግላይኮልን" ከም ዘርኣየ’ዩ እቲ ውድብ ዝገልጽ።

ውድብ ጥዕና ዓለም፡ ኣብ ህንዲ ብዛዕባ ዝተሰርሐ ሽሮፖ ሰዓል የጠንቅቕ

ኣብ ናይ ሰባት ጸጉሪ ተላኽዮም ዝተረኸቡ ንጥረ ነገራት፡ ዓጀውጀው ዘብል ስምዒት ዝፈጥሩ ኣትሮፒንን ስኮፖላሚንን ከምኡ ድማ ጉልበትን ንቕሓትን ዝህብ ኢፈድሪን ዝተባህሉ ከምዝኾኑ እቶም ተመራመርቲ ይገልጹ።

ቅድሚ 3000 ዓመት ሰባት መዐወኒ እጻት ይጥቀሙ ነይሮም- መጽናዕቲ

ስብሒ ምቕዛሕ ዛሕሊ ተጠቒምካ ኣብ ዝተወሰኑ ከባቢታት ኣካላትና ዘሎ ስብሒ ምንካይ ማለት እዩ። እዚ ኣገባብ እወታዊን ኣሉታዊን ጎንታት ኣለዎ።

ካብ ኣካላትና ስብሒ ብዛሕሊ ብኸመይ ይውገድ? ሓደጋ'ኸ ኣለዎ’ዶ? 

ኤምኤልዲ ብሰንኪ ብልሹው ጂን ዝመጽእ ኮይኑ እቶም እዚ ኩነታት ዘለዎም ህጻናት ኤኣርኤስኤ (ARSA) ዝበሃል ኣገዳሲ ኤንዛይም ከፍርዩ ኣይኽእሉን። 

ምንኣስ ሓፍታ ኣድሒና፡ ንባዕላ ግን...

ብዙሓት ሰባት ብኽያት ጸቕጢ ከም ዝፍውስ ይኣምኑ። ሳይንስኸ ነዚ እምነት እዚ ይድግፎ ድዩ?

ብኽያት ንጥዕናና እንታይ ረብሓ ኣለዎ?

ካብቶም ብሚልዮናት ዝቑጸሩ ዓይነታት ዕሲ ብኣጻብዕ ዝቑጸሩ ጥራይ እዮም ሕማም ዘስዕቡ፣ እንተኾነ ግን ገሊኦም ዘስዕብዎ ጸገም ካብ ዝረኸሰ ጽፍሪ እግሪ ኣዝዮም ዝኸፍኡ ክኾኑ ይኽእሉ’ዮም።

ለበዳ ፋንጋስ ንኹላትና ናብ ዞምቢ ክቕይረና ይኽእል’ዶ?

ኣብ ክልል ኣላባማ ከተማ ጀራልዲን ትሕቲ ሓደ ሽሕ ሰባት ይነብሩ። ኩሉ ሰብ ብዛዕባ ጎረቤቱ ይፈልጥ እዩ። ኩዕሶ እግሪ ብሓባር ይርእዩ።ሓደ ምስጢር ግን ክሳብ ሕጂ ኣይተሰምዐን ነይሩ። ደቂ እታ ከተማ ንዓሰርተታት ዓመታት ክሕግዞም ዝጸንሐ 'ሓላዊ መልኣኽ' ይብልዎ።

ንዓመታት፡ መድሓኒት ክገዝኡ ንዘይኽእሉ ብሕቡእ ገንዘብ ዘወፊ ዝነበረ ሰብ ተፈሊጡ

ሰራሕተኛ መንግስት ብሓፈሻ ድማ’ቲ ነባሪ እታ ከተማ፡ ንኣስታት ክልተ ዓመት፡ ኩሉ ዓይነት ዕጽዋ ተነቢርሉ ዝጸንሐ ዀይኑ፡ ነቲ ውዕል ሰላም ስዒቡ፡ ዛጊድ ናብ ንቡር ስርሑ ክምለስን ደመወዝ ክኽፈሎን ትጽቢት ከም ዝነበሮ ማቴዎስ ይዛረብ። 

'ኲናትን ወረ ኲናትን ከይሰማዕና ንሓድር ኣለና፡ ለውጢ ግን ኣይረአናን' - ነበርቲ መቐለ

ፓርላማ ፖርቱጋል ኣብ ውሱናት ኩነታት ብሕክምናዊ ሓገዝ ነብሰ ቅትለት ዝፍቅድ ሕጊ ከጽድቕ ትጽቢት ይግበር።

ፖርቱጋል: ብደገፍ ሕክምና ዝፍጸም ርእሰ-ቅትለት ዝፈቅድ ሕጊ ከተጽድቕ ትጽቢት ይግበር

ውድብ ጥዕና ዓለም፡ ኣብ ኲናት ትግራይ ስምምዕ ምቁራጽ ተኹሲ እኳ እንተተኸተመ ዛጊት ዝኾነ መግቢ ኮነ መድሃኒት ናብታ ክልል ከምዘይኣተወ ሓቢሩ። 

ናብ ትግራይ መግብን መድሃኒትን ዛጊት ኣይኣተወን - ውድብ ጥዕና ዓለም

ሂፕኖሲስ፡ ሕጂ ንመህሰይቲ ዘስዕቦ ጸገም ጸቕጢ፡ ንቃንዛ፡ ንጭንቀትን ንካልኦት ጸገማትን ሓያል ሕክምናዊ መስርሕ ክኸውን ከምዝኽእል መርትዖታት እናወሰኹ ይኸዱ ኣለዉ። 

ሓይሊ ሂፕኖሲስ፡ ብዘይ መድሃኒት ቃንዛ ንምፍዋስ ዘኽእል ስነ-ኣእምሮኣዊ ሕክምና

ኣብ መጀመርታ መዓልታት እዚ ሰሙን፡ ውድብ ጥዕና ዓለም ምስቲ ኣብ ጋምብያ ዘጋጠመ ሞት ህጻናት ብዝተኣሳሰር ኣብ ልዕሊ ኣርባዕተ ዓይነታት ሽሮፖ ሰዓል ዓለማዊ መጠንቀቕታ ኣውጺኡ’ሎ።

ሰንካም ሽሮፖ ሰዓል፡ ወለዲ 66 ዝሞቱ ህጻናት ፍትሒ ይሓቱ  

 "ታሪኻዊ ህሞት" ከም ዝውክል ዝተገለጸ ውጽኢት ፈተነ፡ ሕማም ኣልዛይመር (ሕማም ረሲዕ) ከምዘዝሕል ተስፋ ሂቡ'ሎ።

ንሕማም ኣልዛይመር ዘዝሕል ‘ታሪኻዊ መድሓኒት’ 

ኣብ 1970ታትን 80ታትን  ኣብ ሃገራዊ ኣገልግሎት ጥዕና ዝተሓከሙ ብውሑድ 2,400 ሰባት ብኤቭኣይቪ ወይ ሄፓታይተስ ቢ ሞይቶም እዮም፡፡