Tai nạn tàu thảm khốc ở Tây Ban Nha: Chuyện gì đã xảy ra?

Một ụ tai nạn tàu cao tốc đã khiến ít nhất 68 người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương ở miền trung Tây Ban Nha.

Vụ việc xảy ra vào sáng 28/10 giờ địa phương khi một đoàn tàu chạy từ Madrid đến Seville lao thẳng vào một đoàn tàu khác đang dừng trên đường ray. Cú va chạm mạnh khiến nhiều toa tàu trật khỏi đường ray và lao xuống taluy ven tuyến.

Bộ trưởng Giao thông Tây Ban Nha cho biết tai nạn bắt nguồn từ sự cố hệ thống máy tính, sau đó là do lỗi con người. Đây được xem là một trong những thảm họa đường sắt nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại của châu Âu và là tai nạn tàu hỏa chết chóc nhất tại Tây Ban Nha trong vòng 13 năm qua.

Những người sống sót kể lại các cảnh tượng kinh hoàng khi hành khách bị hất văng lên không trung, mắc kẹt trong đống đổ nát và phải đập vỡ cửa sổ để thoát thân.

Vụ tai nạn xảy ra ngay sau 9 giờ sáng, cách Madrid khoảng 140km về phía nam, trên đoạn đường giữa các đô thị Mora và Orgaz.

Bộ trưởng Giao thông Tây Ban Nha Óscar Puente cho biết đoàn tàu đang dừng trên đường ray, do nhà khai thác đường sắt tư nhân Iryo vận hành với 147 hành khách trên khoang, đã phải dừng lại vì sự cố hệ thống máy tính.

Ông giải thích rằng khi xảy ra lỗi hệ thống, trung tâm điều hành hoạt động 24/24 tại Madrid sẽ tiếp quản việc kiểm soát. Tuy nhiên, trung tâm này đã đưa ra một quyết định "không thể lý giải" khi cho phép các đoàn tàu tiếp tục di chuyển mà không áp dụng bất kỳ giới hạn tốc độ nào.

Iryo cho biết đoàn tàu của họ đã bị một đoàn tàu khác do công ty đường sắt quốc doanh Renfe vận hành, chở 397 hành khách, đâm từ phía sau.

Ông Salvador Arriza, 62 tuổi, một hành khách trên đoàn tàu của Renfe, mô tả lực va chạm là "cực kỳ khủng khiếp".

Trao đổi với Reuters, ông cho biết hành khách đã phải đập vỡ cửa sổ để thoát ra ngoài, đồng thời nói thêm rằng "một số người không thể cử động vì bị mắc kẹt giữa các hàng ghế".

Một toa tàu đã bốc cháy. Các hành khách kể lại những cảnh tượng tang thương khi nhiều người mắc kẹt vừa khóc vừa chảy máu, trong khi một số khác bị vùi lấp dưới đống đổ nát.

Những bức ảnh tại hiện trường cho thấy một đoạn đường ray dài đã đâm xuyên qua thân một toa tàu.

Tangui Binier, 22 tuổi, có mặt trên đoàn tàu của Iryo, kể với BBC rằng "hành lý bắt đầu văng khắp nơi và mọi người la hét" khi đoàn tàu cuối cùng dừng lại.

Anh nói khói bốc lên mù mịt và hiện trường hoàn toàn hỗn loạn. Khi bước ra ngoài, anh nhìn thấy đoàn tàu "bị lật nhào hoàn toàn".

"Thật khó để chứng kiến những gì đã xảy ra," anh Binier nói, đồng thời cho biết thêm cha anh đã bế một bé gái bị gãy xương hông ra khỏi đống đổ nát.

Anh cũng kể rằng mình nhìn thấy nhiều thi thể và các phần cơ thể bị đứt lìa: "Tôi không biết liệu mình có thể vượt qua cú sốc này hay không."

Nhà báo Tây Ban Nha Antonio Jiménez Barca, làm việc cho báo El País, đang đi về phía toa căng tin của đoàn tàu Renfe thì tai nạn xảy ra.

"Tôi có cảm giác như bị một lực từ phía sau đẩy tới, như thể bị hất ngã xuống đất," ông kể lại.

"Tôi đập đầu rất mạnh... Máu chảy đầy người. Có nhiều người đè lên tôi. Một người bị thương ở cánh tay, người khác bị chấn thương đầu."

Một hành khách khác, ông Sebastián Herrero, 46 tuổi, nói với báo El Mundo rằng ông nhìn thấy "rất nhiều người bị gãy mũi, gãy tay".

"Đó là một cú va chạm kinh hoàng, thực sự kinh hoàng," ông nói, đồng thời cho biết mình đã bị hất văng lên không trung trong khoảng bốn đến năm giây, một khoảng thời gian mà ông cảm thấy dài như vô tận.

Nhiều hành khách cho biết họ vẫn còn trong trạng thái sốc. Trong một cuộc phỏng vấn với đài truyền hình địa phương, một người đàn ông đã bật khóc khi kể lại việc một người phụ nữ qua đời trong vòng tay mình.

"Bà ấy lạnh toát và hoàn toàn đơn độc," ông nói. Người dẫn chương trình sau đó cũng không cầm được nước mắt.

Hàng chục xe cứu thương đã được điều động khẩn cấp tới hiện trường, trong khi trực thăng được sử dụng để đưa những nạn nhân bị thương nặng nhất đi cấp cứu.

Lực lượng Vệ binh Dân sự Tây Ban Nha cho biết họ sẽ cần lấy mẫu ADN từ thân nhân để nhận dạng một số nạn nhân.

"Toàn thể Tây Ban Nha đang chìm trong đau buồn," Thủ tướng Pedro Sánchez phát biểu trong chuyến thăm hiện trường vụ tai nạn. "Bao cuộc đời đã tan nát, nhiều gia đình bị chia cắt và nỗi đau là vô cùng lớn."

Phần lớn các đảng chính trị tại Tây Ban Nha đã hủy các hoạt động vận động tranh cử dự kiến diễn ra trong ngày 28/10.

Ngoại lệ duy nhất là đảng cực hữu Vox. Lãnh đạo đảng, Santiago Abascal, cho biết Vox sẽ không tham gia điều mà ông gọi là nỗ lực "lợi dụng không khí tang thương để bịt miệng những tiếng nói chỉ trích" đối với hệ thống hạ tầng đường sắt của đất nước.

Tây Ban Nha vốn vẫn chưa nguôi sau thảm họa đường sắt cao tốc gần Córdoba hồi tháng 1 khiến 46 người thiệt mạng. Vụ tai nạn đó xảy ra trên cùng tuyến đường sắt nhưng ở khu vực xa hơn về phía nam.

Thủ tướng Sánchez cho rằng việc Tây Ban Nha phải hứng chịu hai vụ tai nạn đường sắt nghiêm trọng chỉ trong một năm là "không thể chấp nhận được", đồng thời cam kết sẽ "làm rõ đến cùng" nguyên nhân vụ việc và xác định liệu có bất kỳ hành vi tắc trách nào hay không.

"Tây Ban Nha có quyền được biết chuyện gì đang xảy ra với hệ thống hạ tầng của mình," lãnh đạo đảng đối lập chính Đảng Nhân dân, Alberto Núñez Feijóo, nói.

"Nếu có những lỗ hổng trong hệ thống an toàn, chúng sẽ được xử lý với thái độ kiên quyết nhất."

Công đoàn CSIF của Tây Ban Nha đã yêu cầu bộ trưởng giao thông từ chức, cáo buộc ông đang "biến người khác thành vật tế thần" khi quy trách nhiệm cho một nhân viên điều phối giao thông và lỗi con người trong phòng điều khiển, thay vì "chịu trách nhiệm" với tư cách người đứng đầu ngành.

Vụ tai nạn hôm 28/10 là thảm họa đường sắt nghiêm trọng nhất mà Tây Ban Nha chứng kiến kể từ năm 2013 - khi 80 người thiệt mạng trong một vụ tai nạn xảy ra ở vùng ngoại ô thành phố Santiago de Compostela, thuộc khu vực tây bắc nước này.