Warbaahinta Carabta oo toosh ku ifisay caqabadaha horyaalla dowladda dhiska Israa'il iyo ninka loo igmaday

Published
Waqtiga akhriska: 4 daqiiqo

7-dii iyo 8-dii Nofeembar, telefishinada dunida Carabta waxay si weyn u iftiimiyeen go'aankii Madaxweyne Isaac Herzog uu Gadi Eisenkot ugu dhiibay mas'uuliyadda inuu soo dhiso dowladda xigta ee Israa'iil.

Waxay si gaar ah u falanqeeyeen caqabadaha waaweyn ee horyaalla Eisenkot, iyo doorka muhiimka ah ee xisbiyada Carabta ay ku yeelan karaan jiheynta mustaqbalka siyaasadeed ee dalka.

Warbaahinta Carabta waxay si weyn u soo tabiyeen go'aanka Madaxweyne Herzog.

Telefishinnada Carabta ee ugu waaweyn waxay xoogga saareen in Eisenkot uu heysto taageerada 67 xildhibaan oo ka tirsan Baarlamaanka Israa'iil.

Hase yeeshee, 8-dii Nofeembar, warbixintoodu waxay si gaar ah diiradda ugu saareen caqabadaha waaweyn ee hortaagan madaxii hore ee militariga inuu isbahaysi dhiso, iyo suuragalnimada dowlad yar oo taariikhi ah oo ku tiirsan taageerada xisbiyada Carabta.

Sida warbixinnadu sheegayaan, toddobaadyada soo socda waxay noqon doonaan tijaabo muhiim ah oo lagu ogaanayo in mucaaradka kala daadsan ee Israa'iil uu ka sare mari karo khilaafaadkiisa siyaasadeed, oo uu si xeeladeysan uga faa'iideysto doorka xisbiyada Carabta ee dhisidda dowladda cusub ee dalka.

Telefishinka Al Jazeera oo Qadar leedahay waxay ka hadashay arrintaan iyadoo xoogga saareysa doorka iyo saameynta ay xisbiyada Carabtu ku leeyihiin dhisidda isbahaysiga.

Waxaana la sheegay in Eisenkot loo qabtay 28 maalmood oo uu isbahaysi ku dhiso, iyadoo muddadaas lagu kordhin karo laba toddobaad oo dheeri ah.

Wareysi uu siiyay warbaahinta, hoggaamiyaha Liiska Wadajirka ah Axmed Tibi wuxuu si toos ah ugu yeeray Eisenkot inuu soo dhiso dowlad yar oo ay dibadda ka taageeraan xisbiyada Carabta, isagoo carrabka ku adkeeyay in hadafka ugu weyn uu yahay in xukunka laga rido xukuumadda Ra'iisul Wasaare Benjamin Netanyahu.

Axmed Tibi wuxuu sheegay in caqabadda hortaalla Eisenkot ay tahay mid culus, balse ay u baahan tahay "geesinimo siyaasadeed".

Eisenkot Oo Taageero Ka Helaya Xisbiyada Carabta

Al Arabiya oo ay maalgeliso Sacuudi Arabia waxay xoogga saartay fariimaha ka imaanaya xisbiyada siyaasadeed ee Carabta, kuwaas oo muujinaya inay diyaar u yihiin inay gacan ka geystaan dhisidda isbahaysi ka dhan ah Netanyahu.

Warbaahintu waxay sheegtay in Liiska Carabta ee Midaysan oo uu hoggaamiyo Mansour Abbas uu diyaar u ahaa inuu taageero dowlad uu hoggaamiyo Eisenkot, xitaa haddii aan la gaarin heshiis isbahaysi oo rasmi ah.

Sida warbixinta lagu xusay, Abbas wuxuu wada-hadal la yeeshay Eisenkot iyo hoggaamiyaha mucaaradka Yair Lapid. Hadafka xisbigu wuxuu ahaa inuu u dhaqmo si waafaqsan rabitaanka codbixiyayaasha Carabta ee doonaya isbeddel siyaasadeed.

Warbaahintu waxay sidoo kale soo qaadatay falanqeeyaha arrimaha Israa'iil Ismat Mansour, oo sheegay in dhisidda dowlad yar ay tahay waddada ugu macquulsan ee hortaalla Eisenkot.

Mansour wuxuu faahfaahiyay in dowladda noocaas ah ay ka koobnaan karto xisbiyo ku midoobay hadafka ah in Netanyahu laga tuuro xukunka. Sababtaas awgeed, waxaa la filayaa in xisbiyada Carabta iyo qaar ka mid ah xisbiyada diimeed ay ka aamusaan codbixin kasta oo lagu doonayo in lagu carqaladeeyo dhisidda dowladda ama lagu soo rido.

Wuxuu carrabka ku adkeeyay in isbahaysiga si degdeg ah loo soo dhiso, isagoo ka digay in dib u dhac kasta uu Netanyahu siin karo fursad uu ku burburiyo geeddi-socodkaas, isagoo adeegsanaya xeelado siyaasadeed ama dhacdooyin amni.

Dhanka kale, Sky News Arabia oo fadhigeedu yahay Imaaraadka Carabta ee Midaysan waxay eegtay fursadaha kala duwan ee isbahaysiga ee u furan Eisenkot.

Warbaahintu waxay soo bandhigtay khilaafka ka dhex taagan xerada ka soo horjeeda Netanyahu ee ku aaddan la shaqeynta xisbiyada Carabta, iyadoo sheegtay in hoggaamiyaha mucaaradka Avigdor Lieberman uu ka soo horjeedo dowlad kasta oo ku tiirsan codadka xisbiyada Carabta.

Warbaahintu waxay sidoo kale ka hadashay fursado kale, kuwaas oo ay ka mid yihiin heshiisyo lala galo xisbiyada Yuhuudda ee aadka u muxaafidka ah, ama suurtagalnimada dhisidda 'dowlad midnimo qaran' oo ballaaran oo ay ku jiraan qaar ka mid ah garabyada xerada Netanyahu.

Khilaafka u Dhexeeya Eisenkot iyo Netanyahu

Hay'adaha warbaahinta Carabta ee taageersan Iran waxay sidoo kale ka warbixiyeen dhacdadan.

Al-Mayadeen TV oo fadhigeedu yahay Beyruut waxay 7-dii Nofeembar soo tebiyeen in Eisenkot uu Netanyahu ku eedeeyay inuu "kala qaybin ka dhex abuuray bulshada Israa'iil".

Hadalkan Eisenkot wuxuu yimid ka dib faallooyin soo noqnoqday oo uu Netanyahu ka bixiyay bulshada Carabta ee Israa'iil. Netanyahu wuxuu sheegay in dowlad midnimo oo uu hoggaamiyo Eisenkot ay heli doonto taageerada xisbiyada Carabta, kuwaas oo "Israa'iil gudaha ka burburin doona".

Al-Alam TV ee Iran waxay 8-dii Nofeembar soo tebiyeen in Eisenkot uu "si buuxda u diiday" suurtagalnimada isbahaysi lala galo Netanyahu.

Warbaahintu waxay sidoo kale sheegtay in Mareykanka uu ka fogaaday Netanyahu, kadib markii uu ku dhawaaqay inuu joojinayo ku dhawaad 4 bilyan oo doollar oo ah gargaarka sannadlaha ah ee uu siiyo Israa'iil.

Warbaahintu waxay arrintan ku tilmaamtay "in aysan ahayn oo keliya mowqif dhaqaale, balse isbeddel ballaaran oo ku yimid siyaasadda Mareykanka, oo muujinaya kharashka sii kordhaya ee ku baxaya taageeridda Israa'iil".