ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

Tigrinya

ነቲ ንሸሞንተ መዓልታት ዝጸንሕ ጉዕዞ ዝኽፈል ዋጋ ትኬት 250 ሽሕ ዶላር (195 ሽሕ ፓውንድ) ኮይኑ፡ ናብቲ ኣብ 3,800 ሜትሮ (12,500 ጫማ) ዕምቆት ዝርከብ ስብርባር ታይታኒክ ምጥላቕ ዝሓውስ እዩ።

ስብርባር መርከብ ታይታኒክ ንምርኣይ ትሕቲ ባሕሪ ዝኣተዉ ቱሪስት ደሃዮም ጠፊኡ

ኣዲኣ ሓራስ’ያ ነይራ፤ እንተዀነ ጓላ ከም ዝተጨወየት ምስ ሰምዐት፡ ዕሸላ ገዲፋ ጥራሕ እግራ ናብ እንዳ’ቶም መራሕቲ ጎይያ ከይዳ። ይኹን’ምበር፡ ዝሰምዓ ሰብ ኣይረኸበትን። እቶም ጨወይቲ ካብ ፖሊስ ይኹን ካብቶም መራሕቲ’ቲ ከባቢ ዘጋጠሞም ተቓውሞ ስለዘይነበረ፡ ንደጊቱ ከም ዝደለይዎ ሃሪሞምዋ። ኣብቲ ጫካ ብቲ ዝጨወያ ሰብ ተዓሚጻ።

ክልተ ደቃ ተዘሪፈንኣ ናብራ ዝፀልመታ ኢትዮጵያዊት ኣደ

 ንምዃኑ ግን ከመይ ኢሉ እዩ ‘ኣርቲፊሻል-ኢንተለጀንስ’ ውሑስ ክኸውን ዝኽእል? ሓሙሽተ ካብቶም ኣብ ቅድሚት ዝህልዉ ብድሆታት ዝስዕቡ እዮም።

‘ኣርተፊሻል ኢንተለጀንስ’ [AI] ውሑስ ንምግባር ሓሙሽተ ቀንዲ ብድሆታት

ኣብ ስነስርዓት ቀብሪ ሓንቲ ኢኳዶርያዊት በዓልቲ ፀጋ ዕድመ ዝተረኸቡ ሓዘንተኛታት፡ ነቢዖም ሓመድ ድበ ከልብስወን ኣብ ሳንዱቕ ሬሳ ዝኣተዋ “መዋቲት” ብህይወት ከምዘለዋ ምስ ፈለጡ፡ ብስንባደን ምግራምን ተዋሒጦም።

'ሞይተን' ዝተባህላ ሰበይቲ ኣብ ቀብረን ከተንፍሳ ተሰሚዐን

ብሰንኪ ኮሮና ተጨምዲዱ ንዝነበረ ገጽ ናይ ፍሽኽታ ኣስተምህሮ ይወሃቦ’ሎ

ወዲ 35 ዓመት መሲ፡ ኣብ ስዑዲ ዓረብ ካብ እትርከብ ጋንታ ኣል-ሂላል ኣዝዩ ልዑል መጠን ገንዘብ እኳ እንተቐረበሉ ንሱ ግን ናብ ኣሜሪካ ክኸይድ’ዩ መሪጹ።

'ናይ መወዳእታ ውሳነይ'ዩ' ናብ ኣሜሪካዊት ኢንተር ሚያሚ ዝተጸንበረ መሲ

ካብ ኣሜሪካ ዝተረኸበትን 18 ዓመት ዕድመ ዝመልኣን ሓርገፅ እያ ነቲ እንቋቑሖ ኣብ ወርሒ ጥሪ 2018 ኣብ ፓርክ ረፕቲላንያ ኣውዲቓቶ። እቲ ኣብ ውሽጡ ዝነበረ ድቂ ከኣ ምሉእ ብምሉእ ቀርፂ ሒዙ’ኳ እንተነበረ ግን ድማ ሞይቱ እዩ ተወሊዱ።

ብዘይ ዘርኢ ተባዕታይ ንገዛእ ርእሳ ዘጥነሰት ሓርገፅ ተረኺባ

ኣብ ዝኽሪ፡ መንነት፡ ስምዒት፡ ኣስተብህሎ፡ ባህርያትን ርእሰ-ርድኢትን ዝኣመሰሉ ዘጋጥሙ ንነፍሲ ወከፍ መዳይ ስርሓት ኣእምሮ ክዘርጉ ዝኽእሉ ጸገማት ብሓፈሻ ጸገማት ምፍልላይ (ዲሶሽየቲቭ ዲስኦርደር) ከም ዝበሃሉ መርበብ ውድብ ጥዕና ዓለም የመልክት። 
እዞም ጸገማት ኣብ ሰለስተ ይኽፈሉ - ዲሶሽየቲቭ ኣይደንቲቲ ዲስኦርደር፡ ዲሶሽየቲቭ ኣምነዥያን ዲፐርሶናላይዜሽን/ዲርያላይዜሽን ዲስኦርደር።

ገበን ዝፈጸሙ ሰባት ዘይሕተትሉ ዓይነት ጸገም ጥዕና እንታይ’ዩ? 

ምዕቡላት ሃገራት ብዙሓት ነርስታት ካብ ኣፍሪቃ ይቖጽራ ኣለዋ

ዒራቓዊት ኣደ ሻይማ ኣልሃሺሚ፡ እቲ ሕብረተሰብ ኣብ ልዕሊ ክልተ ኦቲስቲክ ደቃ ዘለዋ ኣረኣእያ ኣጽሊእዋ ነይሩ።

‘ኦቲዝም’ ካብ ጸልማት ከተውጽእ ትቃለስ ዘላ ኣደ

ሞና ዮሴፍ፡ ኣብ ክሊኒክ ሓፈሻዊ ሕክምና ኢስት ኣፍሪቃ፡ ፍወሳዊ ምኽርን ማዕዳን ትህብ ዘላ 'ሳይኮተራፒስትን' ኣማኻሪትን እያ። ሞና፡ ኣብታ ብዙሓት ኤርትራውያን ተሰዲዶም ዝነብሩላ ዘለዉ ዩጋንዳ ትነብር ብምህላዋ፡ ብቐረባ ነቲ ኣብ ስደኛታት ብተደጋጋሚ ዘጋጥም ምስ ስነኣእምሮ ዝተተሓሓዘ ጸገማት ብግብሪ'ውን ትነብሮ ብምህላዋ፡ ሞያ ሓፈሻዊ ምኽሪ ብፍቕሪ ከም እተካይዶ እያ ትገልጽ።

ዩጋንዳ፡ ንኤርትራውያንን ኢትዮጵያውያንን ስደተኛታት ዝወሃብ ስነልቦናዊ ምኽሪ ከመይ ይመስል? 

ኣብ ርእሰ ከተማ ሱዳን ካርቱም ብዘይካ ውሑዳት ሆስፒታላት ኩለን ከም ዝተዓጸዋ ይፍለጥ። እተን ኣገልግሎት ዝህባ ዘለዋ ድማ መብዛሕትኡ ግዜ ሓይሊ ኤለክትሪክ ኣይረኽባን። እዚ ድማ ንተን ሓካይምን ነተን ነፍሰጾር ኣደታትን ካብቲ ልሙድ ዝያዳ ውጥረት ዝመልኦ ተመክሮ ክኸውን ይገብሮ ኣሎ

‘ንሕና ህይወት ንፈጥር፡ ንሳቶም ይቐትሉና’ 

ኣብ ልዕሊ 50 ዓይነታት መንሽሮ ዝተገብረ መርመራ ደም፡ ኣብ ሓደ ዓቢ ፈተነ ሃገራዊ ኣገልግሎት ጥዕና ብሪጣንያ ሓቀኛ ተስፋ ከም ዘርኣየ ተመራመርቲ ገሊጾም።

ኣብ ብዙሓት መንሽሮታት ዝተገብረ መርመራ ደም ሓቀኛ ተስፋ ኣርእዩ

ፕረዚደንት ጆ ባይደን ኣብ ኮሎራዶ ንኣባላት ሓይሊ ኣየር ኣብ ዝምረቕሉ ዝነበረ ኣጋጣሚ ተዓንቂፉ ብምውዳቝ ብብዙሓት መዘራረቢ ኰይኑ።

ጆ ባይደን ኣብ መድረኽ ተዓንቂፉ ወዲቝ ብዙሓት የባጭዉሉ

ካብ 2004 ጀሚሩ ኣብ ኣዒንቲ ወተሃደራዊ ፓይለታት ካብ ዝኣተዉ 144 ተርእዮታት ብዘይካ ሓደ ኩሎም ዘይተፈለጡን መብርሂ ዘይተወሃበሎምን ምዃኖም ኣብ 2021 ዝወጸ ጸብጻብ ፔንታጎን የመልክት። ሰበስልጣን’ውን እቶም ኣብ ሰማይ ዝተረኣዩ ነገራት ካብ ካልእ ዓለም ዝመፅኡ ፍጥረታት ክኾኑ ከምዝኽእሉ ንምግላፅ ኣይደፈሩን።

‘ዩፎ’ - ዘይፍለጡ በረርቲ ፍጥረታት፡ ኣብ ኣኼባ ናሳ ዝተቓልዑ 5 ሓቂታት

እቲ መጽናዕቲ፡ ነቲ ተመራመርቲ ንወለንተኛታት ኣብ ስርዓተ ኣመጋግብኦም መምርሒ ብምሃብን ኣብ ጥዕና ልቢ ዘለዎ ጽልዋ ብምክትታልን ካብ 1982 ጀሚሩ ንዝተኻየድዎም 30 ፈተነታት ብምጥርናፍ እዩ ገምጊሙ። ካብ መላእ ዓለም ብድምር ኣስታት 2,400 ሰባት ኣብቲ መፅናዕቲ ተሳቲፎም።

ኣመጋግባ ኣትክልቲ ንጥዕና ልቢ - ማዕዳ ተመራመርቲ

ምስ ለበዳ ዕሲ (ፈንገስ) ብዝተኣሳሰር ውድብ ጥዕና ዓለም ህጹጽ ኩነታት ጥዕና ክእውጅ ሰብመዚ ኣመሪካን ሜክሲኮን ተላብዮም። እቲ ለበዳ፡ ኣብ ሜክሲኮ ምስ ዝርከቡ ስርሓቲ መመላኽዒ ዝተረኣሳሰር’ዩ። 

ኣመሪካን ሜክሲኮን ውድብ ጥዕና ዓለም ህጹጽ ኩነታት ጥዕና ክእውጅ ጸዊዐን

ብትካል ኒውራሊንክ ዝዳሎ ‘ማይክሮቺፕ’ ልምሰትን ዓይነስውርነትን ዝኣመሰሉ ስንክልናታት ንምፍዋስን፣ ነቶም ጽጕማት ኮምፒዩተራትን ተንቀሳቓሲ ቴክኖሎጅን ንኽጥቀሙ ክሕግዞም ተስፋ ዝተነብሮ እዩ።

ትካል ኢሎን መስክ፡ ኣብ ሓንጐል ሰባት ‘ቺፕ' ንምትካል ፍቓድ ከምዝረኸበ ኣፍሊጡ

ኣብ ትሕቲ ሓደ ቢንቶ ተደርብዩ ዝተረኽበ ወዲ ሓደ ወርሒ ህጻን "ህይወት ከም ዘድሓኑ" ፖሊስ ድሬዳዋ ኣብ ፌስቡክ ገጹ ሓቢሩ።

ኣብ ቢንቶ ተደርብዩ ንዝተረኽበ ዕሸል 'ኣጥብያ ዘድሓነት' ፖሊስ እንታይ ትብል?

ቅድሚ ሕሪ 50 ዓመታት ዝተሰኣለት፡ ኤርዝራይዝ ዝተሰመየት ስእሊ፡ ሕጂ’ውን ሓደ ካብቶም ክሳዕ ሕጂ ዝተሳእሉ ኣዝዮም ፍሉጣት ኣከባብያዊ ስእልታት ኰይና ትረአ።

ጐስጓስ ድሕነት ኣከባቢ ዘበገሰት ብልጽቲ ስእሊ

ኣብ ሱዳን ዝካየድ ዘሎ ከቢድ ውግእ ካልኣይ ወርሒ ይሕዝ ኣብ ዘለወሉ እዋን፡ ሱዳናውያን ኣደታት ኣብ ሕርሲ ሕሱም ጸገማት የጋጥመን ኣሎ። ብሰንኪ ምቍራጽ ሓይሊ ኤሌክትሪክ እቶም ኣብታ ብኲናት ዝተሃስየት ካርቱም ዝተረፉ ብኣጻብዕ ዝቝጸሩ ሓካይም ማህጸን፡ መጥባሕቲ ንምፍጻም ኣብ መብራህቲ ሞባይል ይምርኮሱ ኣለው። እዚ ሓደ ገጽ ካብቲ ዘጋጥሞም ዘሎ ብዙሕ ጸገማት ጥራይ’ዩ።

መጥባሕቲ ብመብራህቲ ሞባይል፡ ወሊድ ኣብ ዞባ ኲናት

“ኣነ ንተሓከምቲ ሓደ ነገር እየ ክመኽሮም ዝድሊ፣ እወ ቀሊል ኣይኩነን እቲ ማሕበረ-ሰብ ክንጽሎም ይኽእል እዩ። ግናኸ ናይ ስነ ኣእምሮ ሕክምና ብተብተብ ዝኸውን ስለዘይኰነ ኣብ ገዛእ ርእሶም ምትኳር ይለማመዱ፡” ይብል።

ብዙሓት 'ርዅስ መንፈስ' ዝብልዎ ሃለዋትካ ምጥፋእ እንታይ'ዩ? 

 እቶም ጋዜጠኛታታት ብቕጽበት’ኳ እንተኸዱ፡ ሮድሪገዝ ግን ደድሕሪኦም ናብ ጽርግያ ከም ዝሰዓበቶም እዮም ገሊጾም። እዚ ፍፃመ ድማ ብካሜራ ሓንቲ ኣብ ከባቢኦም ዝነበረት መኪና ዝተቐድሐ ኮይኑ ኒውዮርክ ፖስት ነቲ ቪድዮ ናብ ተኸታታልቱ ብማሕበራዊ መራኺቢታቱ ዘርግሕዎ ኣሎ። 



ንጋዜጠኛ ብጎዞሞ ዘፈራርሐት ፕሮፌሰር ካብ ስራሕ ተባሪራ

ኣብ ኢትዮጵያ፡ ለበዳ ሕማም ሸሮኽ ናብ ክልላት ደቡብን ሲዳማን ከም ዝተላብዐ ቤት ፅሕፈት ምውህሃድ ሰብኣዊ ሓገዛት ሕቡራት ሃገራት - ኦቻ ኣፍሊጡ።