Nhiều người Mỹ gốc Cuba từng bầu cho ông Trump, giờ họ chỉ trích chính sách nhập cư của Đảng Cộng hòa

Từ khi chính quyền Trump phát động chiến dịch siết chặt người nhập cư không giấy tờ cách đây hai năm, phòng chờ ở Miami của luật sư di trú Ismael Labrador, người sinh ra tại Cuba, chưa bao giờ vắng khách.

Lịch làm việc của ông dày đặc với những cuộc hẹn với người thân của những người nhập cư bị bắt giữ, những người đang tìm cách bảo đảm họ được trả tự do trước khi bị trục xuất về quốc gia xuất thân.

Dù công việc phát triển mạnh, Labrador ước gì điều đó không xảy ra.

"Hiện giờ chúng tôi có người thân đang sống trong sợ hãi, chúng tôi đã có người thân bị trục xuất trở lại Cuba, thật không may," ông giải thích.

Người Cuba từ lâu được hưởng quy chế nhập cư ưu đãi tại Mỹ theo các điều khoản được quy định trong đạo luật mang tên Cuban Adjustment Act được ban hành từ những năm 1960.

Nhưng các vụ bắt giữ trên diện rộng tại bang Florida do các nhân viên của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) thực hiện đã khiến cộng đồng người Mỹ gốc Cuba dễ bị tổn thương tại Mỹ hơn họ từng tưởng tượng, theo Labrador.

"Tôi luôn nói thế này: nếu không có Thẻ Xanh ở Mỹ, bạn có thể trở thành mục tiêu."

Vô số video quay bằng điện thoại di động đã ghi lại những vụ bắt giữ như vậy tại những nơi trước đây được xem là ngoài giới hạn: phụ huynh bị bắt bên ngoài khuôn viên trường học, tại các bến xe buýt, các sự kiện thể thao dành cho thanh thiếu niên và thậm chí ngay trong các tòa án tại những buổi điều trần nhập cư được sắp xếp trước.

Ít trường hợp nào gây tác động mạnh như đoạn phim ghi lại cảnh người nhập cư Ecuador 39 tuổi Grace Calero và con gái 19 tuổi Giulianna Carriel bị bắt giữ trong một khu điều trị của bệnh viện.

Hai tháng trước, hai mẹ con đang lái xe đi làm tại Kissimmee, miền trung Florida thì bị một chiếc xe khác đâm phải và được đưa đến bệnh viện bằng xe cứu thương.

Trong lúc đang được điều trị thương tích, các nhân viên ICE xông vào và bắt giữ họ.

Chỉ vài ngày sau, họ bị trục xuất về Ecuador.

Người em họ của Labrador cũng bị cuốn vào làn sóng bắt giữ của ICE.

Bất chấp mọi nỗ lực, vị luật sư di trú này không thể ngăn người thân của mình bị trục xuất trở lại Cuba.

"Thật khó khăn khi bạn phải chiến đấu với [những bên có] một nguồn lực rất lớn," ông than.

Chính quyền Trump nhiều lần khẳng định rằng tổng thống đắc cử với cam kết thực hiện các cuộc trục xuất quy mô lớn và đang thực hiện điều đó.

"Ông đã chặn đứng cuộc xâm nhập vào đất nước chúng ta và nhờ các chính sách của mình, hơn 3 triệu người nhập cư bất hợp pháp đã rời khỏi Mỹ," một người phát ngôn Nhà Trắng nói với BBC tuần trước.

Trong khi đó, ICE tuyên bố họ đang nhắm vào bất kỳ ai vi phạm luật di trú của Mỹ và đang ở lại nước Mỹ một cách bất hợp pháp.

Labrador nằm trong số 68% người Mỹ gốc Cuba tại Florida đã bỏ phiếu cho ông Donald Trump cách đây hai năm, một quyết định mà hiện nay ông hết sức hối tiếc.

Ông Trump gần như không hề che giấu quan điểm của mình về nhập cư. Khi vận động tranh cử năm 2024, ông nhiều lần nhấn mạnh kế hoạch tiến hành các đợt trục xuất quy mô lớn đối với người nhập cư bất hợp pháp.

"Ngay trong Ngày Đầu tiên, tôi sẽ khởi động chương trình trục xuất lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ," ông liên tục tuyên bố tại các cuộc vận động, bao gồm cả ở Florida.

Labrador, cùng hàng ngàn cử tri gốc Mỹ Latinh khác đang vỡ mộng như ông, từng nghĩ rằng chính quyền sẽ chỉ trục xuất những người có tiền án tiền sự.

"Tôi nghĩ chính quyền này đã làm chúng tôi bất ngờ," ông lập luận.

"Cá nhân tôi bỏ phiếu cho Trump vì tôi muốn đưa tội phạm ra khỏi nước," ông nói, đồng thời cho rằng "những người cộng sản đã từ Cuba vào Mỹ dưới thời Biden".

"Chúng tôi muốn có một nước Mỹ an toàn. Chúng tôi chưa bao giờ nghĩ rằng ông ấy sẽ truy đuổi tất cả mọi người."

"Đây không phải lý do khiến tôi bỏ phiếu," ông khẳng định.

Labrador không phải là người Mỹ gốc Cuba duy nhất ở Florida cảm thấy hối tiếc về quyết định ủng hộ Tổng thống Trump.

Dân biểu Maria Elvira Salazar, người đại diện cho khu vực bầu cử số 27 của Florida, gần đây đã đăng tải một video quay bên ngoài Nhà Trắng, trong đó bà tách mình khỏi chính sách trục xuất của ông và cho rằng chính sách này đã đi "quá xa".

"Chính những người gốc Mỹ Latinh và Tây Ban Nha đã giúp ông vào Nhà Trắng năm 2024 giờ đây cảm thấy bị phản bội," bà gửi thông điệp đến Tổng thống Trump.

Bà Salazar đang trong một cuộc đua sít sao với một người Mỹ gốc Cuba khác là ứng viên của Đảng Dân chủ, Eliott Rodríguez.

Mối liên hệ chặt chẽ của bà với ông Trump về vấn đề nhập cư có thể khiến Salazar mất ghế trong Quốc hội.

Florida vẫn là thành trì của ông Trump.

Tại một buổi gặp mặt gần đây của các doanh nhân Mỹ gốc Cuba ở Miami, bầu không khí vẫn hoàn toàn ủng hộ ông Trump.

"Miami yêu mến Trump, người Mỹ gốc Cuba yêu mến Trump," doanh nhân bất động sản Juan Omar Sixto nói, đồng thời chỉ tay về phía những vị khách khác phía sau mình.

"Họ đồng ý với Trump rằng bất kỳ ai vượt biên trái phép đều nên rời đi," ông nói, dù thừa nhận bản thân cũng đã nhập cảnh Mỹ bất hợp pháp từ sáu thập niên trước.

Một cuộc thăm dò được Đại học Quốc tế Florida công bố hôm 29/10 cho thấy không phải tất cả người Cuba ở Nam Florida đều đồng tình.

Có tới 76% cho biết họ không tán thành việc chính quyền Trump trục xuất những người Cuba không có tiền án tiền sự.

Tuy nhiên, sự ủng hộ của họ đối với Đảng Cộng hòa vẫn vững chắc, với 68% cho biết họ dự định bỏ phiếu cho đảng này vào tháng 11.

Tại những khu vực khác của đất nước, sự ủng hộ trong cộng đồng người gốc Mỹ Latinh đang suy giảm.

Trong cuộc bầu cử gần nhất, ông Trump đánh bại bà Kamala Harris với tỷ lệ 56,1% so với 43%, mức chênh lệch chiến thắng lớn nhất của một ứng viên tại bang này kể từ năm 1988, một phần nhờ sự ủng hộ của các cộng đồng người Mỹ Latinh.

Tuy nhiên, một cuộc thăm dò gần đây của NBC News/Telemundo với 8.000 cử tri gốc Mỹ Latinh đã đăng ký cho thấy gần 60% muốn Quốc hội nằm dưới sự kiểm soát của Đảng Dân chủ, trong khi chỉ 35% muốn Đảng Cộng hòa chiến thắng.

Chi phí sinh hoạt tăng cao là một yếu tố lớn dẫn đến sự bất mãn, khi người dân cảm thấy giá thực phẩm và xăng dầu quá đắt đỏ đối với các gia đình lao động.

Nhưng với nhiều người gốc Mỹ Latinh và Tây Ban Nha, điều đó cũng một phần xuất phát từ những câu chuyện như của Heydi Sanchez.

Cô rời Cuba vào năm 2019 khi hòn đảo này rơi sâu vào khủng hoảng kinh tế và vượt biên trái phép từ Mexico vào Mỹ.

Sau chín tháng tại một trung tâm giam giữ, cô được trả tự do theo diện Lệnh Giám sát i-220B, cho phép cô ở lại Mỹ nhưng luôn phải đối mặt với nguy cơ bị trục xuất.

Sanchez từng định cư tại thành phố Tampa, nơi cô làm việc với trẻ em mắc chứng tự kỷ và người cao tuổi.

Sau một hành trình điều trị hiếm muộn phức tạp và tốn kém, cô và chồng có một con gái tên Kailyn.

Hầu hết những người mang diện i-220B đều cố gắng hợp thức hóa tình trạng nhập cư của mình thông qua chương trình "humanitarian parole" (tạm dịch: cho phép nhập cảnh vì lý do nhân đạo) và phải trình diện với các nhân viên ICE theo lịch hẹn định kỳ.

Năm ngoái, Tổng thống Trump đã hủy quy chế humanitarian parole tạm thời đối với khoảng 300.000 người Cuba.

Sanchez biết có điều gì đó bất thường khi cuộc gặp định kỳ với ICE của cô bị dời lên sớm mà không báo trước.

Tại buổi hẹn đó, cô bị bắt giữ.

Kailyn bị bế khỏi vòng tay mẹ và trao cho người cha công dân Mỹ.

Chỉ trong vòng một ngày, Sanchez đã bị đưa lên chuyến bay trục xuất về Havana trong tình trạng bị còng mà không có cơ hội kháng cáo.

Tôi đã gặp cô tại Cuba, nơi hiện cô sống trong một căn hộ một phòng ngủ ở Mayabeque, một tỉnh nông thôn nằm gần Havana.

"Cảm giác như bầu trời sụp xuống và nghiền nát tôi," cô nói về việc phải xa con gái.

"Khi chúng tôi gọi video, con bé nói: 'Mẹ ơi, về nhà đi'. Và tôi đáp: 'Con yêu à, mẹ đang đi làm xa'. Tôi còn biết nói gì khác đây? Tôi phải giải thích thế nào?" Sanchez kể lại và không cầm được nước mắt.

Bất chấp những lời ủng hộ từ một số chính trị gia Mỹ, trong đó có Maria Elvira Salazar, hơn một năm đã trôi qua kể từ khi bị trục xuất và Sanchez vẫn trong tình trạng bấp bênh ở Cuba.

Trong một tuyên bố, ICE cho biết "trong trường hợp này, phụ huynh đã nói rõ rằng họ muốn bị trục xuất mà không đưa đứa trẻ đi cùng, đồng thời để đứa trẻ ở lại Mỹ dưới sự chăm sóc của một người thân đáng tin cậy".

Trong khi chính quyền Trump thu hẹp các đặc quyền nhập cư đặc biệt dành cho người Cuba, họ cũng đã đưa hàng ngàn người trở lại hòn đảo mà chính Washington mô tả là một "nhà nước thất bại".

Cuba đang đối mặt với cuộc khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất từ trước tới nay trong bối cảnh lệnh phong tỏa nhiên liệu kéo dài nhiều tháng do Mỹ áp đặt.

Từng dành sự ủng hộ áp đảo cho ông Trump trong cuộc bầu cử năm 2024, cộng đồng người Cuba ở Florida nay nhận thấy họ cũng mong manh trước nguy cơ bị trục xuất không khác gì các cộng đồng người nhập cư khác.

Các nghị sĩ Cộng hòa đồng minh với ông Trump có thể sẽ phải hứng chịu làn sóng bất mãn này tại hòm phiếu.