ኤርትራ

ኢትዮጵያ

ሱዳን

ማእከላይ ምብራቕ

ሳይንስን ጥዕናን

ኣመና ፍቱዋት

ዜና

ቪድዮ

ተዓዘቡ

ራድዮ

ስምዑ

ውድብ ጥዕና ዓለም ንምንጪ እቲ ቫይረስ ንምጽራይ ናብታ እቲ ቫይረስ ፈለማ ዝተራእየላ ቻይናዊት ከተማ ውሃን ኣብ ፈለማ ናይዚ ዓመት ዝሰደዶ ጉጅለ ተመራመርቲ ብሰሉስ ውጽኢት መጽናዕቱ ኣቕሪቡ ኣሎ።

ጌና ብዙሕ ሕቶታት ዘይመለሰ ጸብጻብ ውጽኢት መርመራ ኮቪድ-19 ውድብ ጥዕና ዓለም

ዳይረክተር ውድብ ጥዕና ዓለም ዶክተር ቴድሮስ ኣድሓኖም'ውን ሓደ ካብቶም ምስቶም መራሕቲ ሃገራት ዝፈረመ ኮይኑ፡ "ድሕሪ ምዝዛም ክልቲኡ ኵናት ዓለም ፖሎቲካውያን መራሕቲ ብሓባር ኮይኖም ንናይ ሓባር ጸገማት ክፈትሕዎ ክኢሎም፡ እቲ ዕላማ ንጹር እዩ፡ ሃገራት ብሓባር ኮይነን ናይ ሓባር ጸገመን ክፈትሓ፡ እዚ ዘሎ ጸገም ብውህደት ብምትሕብባር እዩ ዝፍታሕ ብፍላይ ኸኣ ሰላም፡ ብልጽግና ጥዕናን ጸጥታን ብውህደት ምምካት ዝጠልብ እዩ" ኢሉ።

መራሕቲ ዓለም ዓለምለኻዊ ውዕል ለበዳ ክግበር ጸዊዖም

ሰራዊት ምክልኻል ሪፓብሊክ ኣየርላንድ፡ ገያሾ ናብ መዓርፎ ነፈርቲ ደብሊን ምስ ኣተዉ፡ ምውሻብ ዘድልዮም እንተኾይኑ ዓጂቦምም ናብቲ ክውሸብሉ ዝተመደበ ሆቴል ክወስድዎም ሓላፍነት ተዋሂብዎም ኣሎ።

ፖሊስ ኣየርላንድ ካብ ውሸባ ንዝሃደሙ ሰባት ይእልሹ'ለዉ

ኣብ ወርሒ ለካቲት ውድብ ጥዕና ዓለም፡ ኣስታት 200 ሚልዮን ብልቃጥ ክታበት ኮቪድ-19 ከምዝፈረየ፡ እንተኾነ 75% ካብኡ ኣብ ውሽጢ 10 ሃብታማት ሃገራት ንዝርከቡ ሰባት ከምዝተዋህበ ገሊጹ።

ስለምንታይ እየን ሃብታማት ሃገራት ነተን ኣብ ምምዕባል ንዝርከባ ሃገራት ክታበት ዝዓግተአን ዘለዋ?

መራሒት እቲ መጽናዕቲ ዝኾነት ተመራማራት ሜሪ ሮጀርስ ‘‘ንፈለማ እዋን መረዳእታታት እቲ መጽናዕቲ ምስ ረኸብና ተገሪምና ኔርና፤ ተሓጒስና እውን’’ ብምባል ንቢቢሲ ተዛሪባ፡፡

ኣብ ዲ/ሪ/ኮንጎ ዝተገበረ መጽናዕቲ፡ መድሃኒት ኤችኣይቪ ንምርካብ ተስፋ ተረኺብዎ ተባሂሉ

ኣብ ኣመሪካ ራብዓይን ዝሓየለን ማዕበል ለበዳ ኮሮናቫይረስ ክመጽእ ከምዝክእል ተሓቢሩ

ኣብ ኣመሪካ ራብዓይን ዝሓየለን ማዕበል ለበዳ ኮሮናቫይረስ ከይመጽእ ይስጋእ

ኣብ ኣመሪካ ክፍለ ግዝኣት ካሊፎርንያ፡ ሓደ ዶክተር ንሓደ ተሓካሚ መጥባሕቲ እናኣካየደሉ እንከሎ፡ ኣብ ተመሳሳሊ ግዜ ነቲ ኣብ ቤት ፍርዲ ዝነበሮ ጉዳይ ‘ብዙም’ ከምዝተኸታተሎ ተገሊጹ።

መጥባሕቲ እናኣካየደ፡ ውዕሎ ፍርዱ ‘ብዙም’ ዝተኸታተለ ዶክተር

ትካል ጥዕና ሕብረተሰብ ኢትዮጵያ፡ ግቡእ መመዘኒታት ከየማልኡ ምርመራ ኮቪድ-19 ንዝገብሩ ትካላት፡ ካብ ተግባራቶም ክዕቀቡ ኣጠንቂቑ።

ኢትዮጵያ፡ መመዘኒታት ከየማልኡ ምርመራ ኮቪድ-19 ንዝገብሩ ትካላት ኣጠንቂቓ

ብመሰረት ካብ ውድብ ጥዕና ዓለም ዝተረኸበ ሓበሬታ ዓመታዊ ልዕሊ ኣርባዕተ ሚልዮን ሰባት ብሕማም ሸሮኽ ከምዝጥቅዑን ብሰንኪ እዚ ሕማም ዓመታዊ ኣሰትታ 143,000 ሰባት ከምዝሞቱ የረድእ።

ተማራመርቲ ካብ ህዋ ኮይንካ ሕማም ሸሮኽ ቅድሚ ምኽሳቱ ክፍለጥ ይክኣልዩ ኢሎም

'ሙድቢም' ኣብ ሞንጎ እቶም ብምኽንያት ኮሮናቫይረስ ብኣካል ክራኸቡ ዘይኽኣሉ ሰራሕተኛታትን ሓለቕቶትን ዘሎ ክፍተት ክመልእ ተስፋ ተገይሩሉ ኣሎ።

እዋናዊ ኩነታት ስምዒትካ ንሓለፊኻ ዝሕብር ኣብ ጉምቦ ኢድካ እትእሰር መሳርሒ

ክታበት ኮቪድ-19፡ ክታበት ኣብ ምምቕራሕ ‘’ሞራላዊ ውድቀት’’ ከየጋጥም ዳይሬክተር ውድብ ጥዕና ዓለም ኣጠንቂቑ

ክታበት ኣብ ምምቕራሕ ‘’ሞራላዊ ውድቀት’’ ከየጋጥም ዳይሬክተር ውድብ ጥዕና ዓለም ኣጠንቂቑ

ሓደ ሓኪምን ተሓካምን ብኣካል ከይተራኸቡ ሕክምና ምሃብ ይከኣል ድዩ? እዚ 'ቴሌ ሜድስን' ተባሂሉ ይጽዋዕ። ሰባት ናብ ሆስፒታል ምኻድ እንተኣስጊኡዎም፡ ንዝደለዩዎ ሓኪም ብቴሌፎን ይረኽቡዎ ማለት'ዩ።

ሕክምና ብርሕቀት ('ቴሌሜድስን') እንታይ'ዩ፤ ኣብ ኢትዮጵያ የዋጽእ'ዶ ይኸውን?

ክታበታት ምስ ዓለምና ዝምድና ቅድሚ ምምስራቶም፡ ሓደ ውልቀሰብ ንሕማም ሽሮኽን ካልእ ለበዳን ዝኸውን ክታበት ሰሪሑ። እንተ እዛ ዓለም ሽሙ ረሲዓቶ'ያ። ስለምንታይ?

ፈላሚ ክታበት ዝመሃዘ፡ ዓለም ዝረሰዓቶ ሰብ

ካብ ሰሜን ኣመሪካ ክሳብ ምዕራብ ኣፍሪቃ - ቅድም ኢሉ ኣዝዮም ሕጉሳት ዝነበሩ መጻምዲ ይፈላለዩ ኣለው፤ ብዙሓት ይፋትሑ ኣለው።

'ብሰንኪ ኮሮናቫይረስ ብዙሕ ሓዳር ይፈርስ ኣሎ'

ምስ ሞት ዲያጎ ኣርማንዶ ማራዶና ብዝተኣሳሰር፡ ፖሊስ ኣርጀንቲና ንሓኪም ናይ’ቲ ውሩይ ተጻዋታይ ኩዕሶ እግሪ ምርመራ ይገብረሉ ኣሎ።

ድሕሪ ሞት ማራዶና፡ ፖሊስ ንሓኪሙ ምርመራ ይግበረሉ ኣሎ

ሎሚ ኣንጻር ጋዜጠኛታት ንዝፍጸም ገበናት ንከብቅዕ ጻውዒት ዝቐርበሉ ኣህጕራዊ መዓልቲ'ዩ። "ይኣክል፡ ኣንጻር ጋዜጠኛታት ገበን ደው ይበል!" ብዝብል መርሓ ከኣ ኣባል ሃገራት ሕቡራት ሃገራት ኣብ መላእ ዓለም ኣንጻር ጋዜጠኛታት ዝግበር ዓመጽ ደው ክብል የዘኻኽር።

"ይኣክል፡ ኣንጻር ጋዜጠኛታት ገበን ደው ይበል!"

ኣብ ጫካ ኣማዞን ዝነብሩ ቀቢላ፡ ክሳብ ብባዕዳዊ ገዛእቲ ስጳኛ (ስፐይን) ዝውረሩ ብለበዳ ጉንፋዕ ተጠቒዖም ኣይፈልጡን። ሓደ ግዜ ግን ብምኽንያት ወራር፡ ግዳያት እቲ ሕማም ኮይኖም ብዙሓት ኣባላት እቲ ሕብረተሰብ ክሞቱ ክኢሎም'ዮም።

ኣካላዊ ርሕቐት ንጉንፋዕ ከጥፍኦ'ዶ ይኸውን?

ኣብዚ ዘበነ ኮቪድ ሰብ መዓስን ንመንን ብእዳዉ ሰላም ከምዝብል ንመን ከምዝሓቁፍ ክልተ ሳዕ ከምዝሓስብ ገይሩዎ ኣሎ። ገሊኡ ንሰብ ሰላም ካብ ዘይብል ልዕሊ ሽዱሽተ ወርሒ ገይሩ ኣሎ። ኣብ ግዳም ብኣካላዊ ርሕቀትን ምፍንታትን ከምዝሓስብ፡ ብስራሕ ኮነ ብመገሻ ተፈልዩዎም ንዝጸንሐ ኣባላት ስድርኡ ከይተረፈ ሓቚፉን ስዒሙን ናፍቖቱ ከየውጽአ ንክልተ ሳምንቲ ነብሱ ከግልል ይግደድ።

ለበዳ ኮሮና ቫይረስ ዝፈጠሮ ፍርሕን ሻቕሎት ሕማም ስነ-አእምሮ

ኣብ ክልል ሶማል ሓደ ጸገም ኣእምሮ ዘለዎ ውልቀ ሰብ ኣርባዕተ ኣባላት ቤተሰብ ብፋስ ብምቕታል ንሓሙሽተ ኣቑሲሉ።

ኢትዮጵያ: ናይ ኣእምሮ ጸገም ዘለዎ ውልቀ ሰብ ኣርባዕተ ኣባላት ስድራቤት ቀቲሉ

በዓል ሞያ ስነ ልቦና ዩኒቨርሲቲ ካሊፎርኒያ ጀራልድ ማጉር ንባዕሉ'ውን ወታእታእ ዝብሎ'ኳ እንተኾነ ዕውት ሰብ እዩ። ኣብዚ ሕጂ እዋን፡ 'ኢኮፒፓም' ዝተባህለ መድሃኒት እዚ ጸገም ጥዕና ዝኾነ ንምርካብ ኣብ ፈተነ እዩ ዝርከብ።

ስለምንታይ ሰባት ወታእታእ ይብሉ?

ኣብ እዋን ክረምቲ [ናይ ዛሕሊ ወቕቲ] ገበናት ስርቂ እንትውስኹ፡ ውዑይ ኩነታት ኣየር ኣብ ዝህልወሉ [ካብ ታሕሳስ ክሳብ መጋቢት] ድማ ኣበ እልዕሊ ሰባት ዝበጽሕ መጥቃዕቲ ይውስኽ ይብል ሓደ በዓል ሞያ።

ለውጢ ኩነታት ኣየር ፡ ንባህርና ክሳብ ክንደይ ይጸልዎ?

ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ መልከፍቲ ለበዳ ኮሮናቫይረስ ይወስኽ ብምህላዉ፡ መሸጣ ኣልኮላዊ መስተ ደው ምባል ሓደ ካብቶም ፕረዚደንት ስሪል ራማፎሳ ዝወሰዶም ስጉምታት ኮይኑ'ሎ።

ደቡብ ኣፍሪቃ መሸጣ ኣልኮላዊ መስተ ዳግም ከልኪላ

ኣብ ኢትዮጵያ፡ ትማሊ ሓደሽቲ ብኮሮናቫይረስ ዝተለከፉ 206 ሰባት ተረኺቦም'ዮም። ሚኒስትሪ ጥዕናን ትካል ሕብረተሰብ ጥዕናን እታ ሃገር ብሓባር ኣብ ዘውጽኡዎ መግለጺ፡ ኣብ 24 ሰዓታት ናይ 3922 ቅምሶታት ተገይሩ ኢሎም። ብኻልእ ወገን በዚ ቫይረስ ሓሚሞም ክትትል ጥዕና ክግበረሎም ካብ ዝጸንሐ ሰባት ተወሰኽቲ 250 ሓውዮም። ብዝሒ ብምኽንያት እዚ ቫይረስ ዝሞቱ'ውን 128 በጺሑ ኣሎ።

ኣብ ኢትዮጵያ ብዝሒ ብኮቪድ-19 ዝተለኸፉ ሰባት 7766 በጺሑ

ገለ ተመራመርቲ ኮሮናቫይረስ ንሓንጎል ከም ዘጥቅዕ ብምግላጽ፡ ተወሰኽቲ ምልክታት ሕማም ርእሲ፣ ስትሮክን ምንፍርፋርን ዘኸትል እዩ ኢሎም ይኣምኑ።

ጥዕና ስነ ኣእምሮ