እዚ ውሑድ ዳታ ብምጥቃም፡ ጽሑፍ ጥራይ እተንብቡሉ መርበብ ሓበሬታ ቢቢሲ ትግርኛ እዩ። ምሉእ ኣሳእልን ቪድዮታትን ንምርኣይ ድማ ቀንዲ መርበብ ሓበሬታና ተጠቐሙ።
ዶናልድ ትራምፕ ኣቐዲሙ ኣብ ትሩዝ ሶሻል ኣብ ዝዘርግሖ ጽሑፍ "እቲ ተኹሲ ደው ምባል ሕጂ ተግባራዊ ኰይኑ ኣሎ። በጃኹም ኣይትጥሓሱዎ!” ኢሉ።
ኣብ ኔፓል ብውሕዱ 275 ህንዳውያን ዜጋታት ክሳብ ሕጂ ደሃዮም ጠፊኡ ከምዘሎ ምኒስትሪ ጉዳያት ወጻኢ ህንዲ ኣፍሊጡ። ካልኦት 128 መበቆል ህንዲ ዝኾኑ ሰባት እውን ደሃዮም ኣይተረኽበን ዘሎ።
እቲ ምኒስትሪ፡ 403 ዜጋታት ህንዲ ካብ ቻይና ናብ ኔፓል ከም ዝሰገሩ፡ ካልኦት 500 ድማ ኣብ ቻይና ኣብ ውሑስ ኵነታት ከምዘለዉ ሓቢሩ። ብድምር ክሳብ ሕጂ 149 ሰባት ድሒኖም ኣለው።
ህንዲ፡ ኣብ ኔፓል ንዝካየድ ስርሒታት ህይወት ኣድሕን እውን ደገፍ ኣሐይላ ኣላ። 19 ኣባላት ዝሓቘፈ ፍሉይ ፎረንሲክ ጕጅለ ኣብ ካትማንዱ ስራሕ ጀሚሩ፡ ኣብ ምልላይ ግዳያት ይሕግዝ ኣሎ።
ኣብ ኔፓል ጻዕርታት ህይወት ኣድሕን ናብ ሻድሻይ መዓልቲ ኣብ ዝኣትወሉ ዘሎ እዋን፡ ቍጽሪ ናይቶም ዝጠፍኡ ሰባት ኣብ ኣዝዩ ወሲኹ።
ቍጽሪ ናይቶም ዝጠፍኡ ሰባት 4,247 በጺሑ ከምዘሎ ሃገራዊ በዓል መዚ ምንካይን ምሕደራን ሓደጋታት እታ ሃገር ይሕብር።
እቶም ጠፊኦም ዘለው ሰባት መን እዮም?
ገለ ካብኣቶም
ኣብ ነፍሲ ወከፍ መዓልቲ ቍጽሪ ሬሳታት እናወሰኸ ይኸይድ ኣሎ። ኣብ ኔፓል ቍጽሪ ዝሞቱ ሰባት ዛጊት 903 በጺሑ ኣሎ።
ኣብቲ ቤት ኣብዚ እዋን’ዚ ቍጽሪ ዝሞቱ 16 ከምዝዀነ መንግስታዊ ማዕከናት ዜና ቻይና ሓቢረን።
ኣይስላንድ፡ ምስ ሕብረት ኤውሮጳ ዳግማይ ዝርርብ ንምጅማር ኣብ እትዳለወሉ እዋን፡ ህዝቢ ኣንጻር ኣባልነት ኣድሚፁ፤ ናይ ሓደ ጣብያ መረፃ ጥራይ ዘይተቘፀር ተሪፉ።
ክሳብ ሕጂ ካብ ዝተቖጽሩ 188,496 ድምጽታት፡ 52.5 ሚኢታዊት ንእማመ’ቲ መንግስቲ ክነጽግ እንከሎ፡ 47.5 ሚኢታዊት ድማ ናይ ምፅምባር ድሌት ኣንፀባሪቝ።
ቀዳማይቲ ሚኒስተር ክሪስትሩን ፍሮስታዶቲር እትመርሖ መንግስቲ፡ ክሳብ 2027 ህዝበ-ውሳነ ከካይድ ምዃኑ ቃል ኣትዩ'ኳ እንተነበረ፡ ፕረዚደንት ኣመሪካ ዶናልድ ትራምፕ ኣብ ልዕሊ ግሪንላንድ ዘስመዖ ናይ ምጥቕላል ምፍርራሕ ሓዊሱ፡ ዓለማዊ ወጥሪ፡ ንቕድሚት ከምፀኦ ኣገዲዱዎ።
ይኹን እምበር፡ ኣብዛ ኣስታት 400 ሽሕ ህዝቢ ዝነብረላ ደሴታዊት ሃገር፡ እቲ ጉዳይ፡ ንጸጥታዊ ስክፍታታት ዘይኰነስ፡ ኣብ ኢንዱስትሪ ምግፋፍ ዓሳኣ ዘተኰረ እዩ ነይሩ።
ድሮ ኣካል ናይቲ ሓደ ዕዳጋ ሕብረት ኤውሮጳን ነፃ-ቪዛ ሸንገንን ዝኾነት ኣይስላንድ፡ ሙሉእ ኣባልነት ሕብረት ኤውሮጳ ሓደ ዓይነት ጉምሩክን ዩሮን ክትጥቀም ከኽእላ ይኽእል እዩ።
ሰበስልጣን ኔፓል፡ እቲ ብረቡዕ ዘጋጠመ ውሕጅ ስዒቡ፡ ዛጊድ 734 ሰባት ከምዝሞቱ ኣረጋጊፆም። ብህይወት ዝተረኽበ ውፃእ መዓት የለን።
መንግስታዊ ማዕከናት ዜና ቻይና፡ ብወገን ቲቤት ብዝሒ ዝሞቱ ናብ 16 ከምዝዓበየ ይሕብራ።
ቻይና ሓበሬታ ብጥብቂ ስለእትቈፃፀር፡ ብወገን ቲቤት ክብደት ናይቲ ሓደጋ ንምግምጋም ኣፀጋሚ ገይሩዎ ከምዘሎ ይግለፅ።
ብወገን ኔፓል ልዕሊ 2,400 ሰባት ዛጊድ ደሃዮም ኣይተፈልጠን፡ ቻይና ድማ 261 ወጻእተኛታት ዜጋታት ዝርከብዎም 546 ሰባት ደሃዮም ከምዘይተረኽበ ኣፍሊጣ ኣላ።
ናብቲ ከባቢ ሓገዝ ክኣቱ ጀሚሩኳ'ኳ እንተነበረ፡ ሕማቕ ኣቀማምጣ መሬትን ዘየቋርፅ ዝናብን ግን ምብጻሕ ኣዝዩ ኣጸጋሚ ይገብሮ ከምዘሎ ውድብ ሕቡራት ሃገራት ሓቢሩ።
ኣብ ኔፓል፡ ቀትርን ለይትን ዝሰርሑ ዘለዉ ሰራሕተኛታት ረድኤት፡ ኣብቶም ብውሕጅ ዝተሃስዩ ከባቢታት፡ ኣብ ታንከራትን ሃይድሮኤሌክትሪክን ተዓጽዮም ንዝርከቡ ሰራሕተኛታት ንምብፃሕ፡ ምስ ፅንኩር ኩነታት ኣየር ይቃለሱ ኣለዉ።
ፍሉጥ ኣፍሪቃዊ ሙዚቀኛ ሳሊፍ ከይታ ብሰንኪ ኣንጻር ስደተኛታት ዝግበር መጥቃዕትታትን ጐስጓሳትን ናብ ደቡብ ኣፍሪቃ ክገብሮ ዝሓሰበ መደብ ከምዝሰረዘ ኣፍሊጡ።
ከይታ ኣብ ኣውራጃ ፍሪ ስቴት ከካይዶ መዲብዎ ዝነበረ ምርኢት ምስራዙ ከምዘጉሃዮም ሰብመዚ እቲ ዞባ ገሊጾም ኣለዉ።
እቲ ወዲ 77 ዓመት ድምጻዊ፡ ብዛዕባ'ቲ ጉዳይ ኣብ ዝሃቦ መብርሂ "ኣንጻር ኣፍሪቃውያን ኣሕዋትናን ኣሓትናን ዝግበር ጽልኢ ንዝገልጽ ጸብጻባት ዕሽሽ ከምዘይብሎ" ኣነጺሩ።
"ስደተኛታት ክጥቅዑ ክርኢ እንከለኹ፡ 'ፖለቲካ' ኣይራኣየኒን እዩ። ስራሕ፡ ውሕስነትን ክብረትን ዝደለዩ ሰባት'ዮም ዝራኣዩኒ" ይብል እቲ "ወርቃዊ ድምጺ ኣፍሪቃ" ተባሂሉ ዝፍለጥ ስነጥበባዊ ስለምንታይ ነቲ ስጉምቲ ከምዝወሰደ ኣብሪሁ።
ኣብ ደቡብ ኣፍሪቃ ኣንጻር ኣፍሪቃውያን ስደተኛታት ዘነጻጸረ መጥቃዕትታትን ጽልእን ንብዙሕ ዓመታት ክቕጽል ዝጸንሐ'ኳ እንተኾነ፡ ኣብዚ ቀረባ እዋን ውዱብ ተቓውሞታትን ጐስጓሳትን ክካየድ ምጽንሑ ግን ንማሕበረሰባት ስደተኛታት ዓቢ ስግኣት ኮይኑ ይርከብ።
ገለ ሃገራት ኣፍሪቃ'ውን ዜጋታተን ካብ ደቡብ ኣፍሪቃ ከውጽኣ ምጽንሐን ይዝከር።
ንጉስ ኖርወይ ሃራልድ 5ይ ኣብ መበል 89 ዓመቱ ኣብ ርእሰከተማ ኦስሎ ዓሪፉ።
ንጉሳዊ ቤተሰብ እታ ሃገር ኣብ ዘውጽኦ መግለጺ፡ እቲ ንጉስ ሎሚ ወጋሕታ 28 ታሕሳስ ብሰላም ከምዝዓረፈ ኣፍሊጡ።
ቀዳማይ ሚኒስተር እታ ሰሜን ኣውሮጳዊት ሃገር ዮናስ ጋህር ስቶረ ዝርከቦም መራሕቲን ነገስታትን ዓለምን፡ ከምኡ'ውን ህዝቢ እታ ሃገር ሓዘኖም ይገልጹ ኣለዉ።
ወዲ 53 ዓመት ወዱ ልኡል ሃኮን ዘውዲ ወላዲኡ ብምውራስ ሓድሽ ንጉስ ኮይኑ ኣሎ።
እቲ ኣብ ኣውሮጳ ብዕድመ ዝዓበየ ንጉስ ኮይኑ ዝጸንሐ ሃራልድ፡ ወላዲኡ ንጉስ ኦለቭ ኣብ ጥሪ 1991 ምስ ዓረፈ'ዩ ናብ ዙፋን ደይቡ።
ኣብ 1968 ነታ ዝፈትዋ ዝነበረ ናይ ንግስነት ዘርኢ ዘይብላ ብዓልቲ ቤቱ ሶንያ ሃራልድሰን ብምምርዓዉ ኣብ ታሪኽ ንግስነት እታ ሃገር ፈላሚ ታሪኽ ከምዘመዝገበ'ዩ ዝንገረሉ። ደቊ'ውን ኣሰሩ ብምኽታል ካብ ንግስነት ወጻኢ ሓዳር ክምስርቱ ተራእዮም እዮም።
ኖርወይ ሓንቲ ካብ ሃብታማት ሃገራት ስካንዲናቪያ ኮይና ብዝሒ ህዝባ ልዕሊ 5.6 ሚልዮን ይበጽሕ።
ብሰንኪ'ቲ ኣብ ዶብ ኔፓልን ቲበትን ዘጋጠመ ደምሳሲ ውሕጅ ዝሞተ ሰባት ዛጊት 547 ሰባት በጺሑ።
ልዕሊ 1000 ካልኦት ሃለዋቶም ከምዘይተፈልጠ ሰበስልጣን ኔፓልን ቻይናን ሓቢሮም ኣለዉ። ካብዚኦም 558 ብወገን ቲበት ጠፊኦም ዘለዉ ኮይኖም፡ ብወገን ኔፓል'ውን 500 ዝኣኽሉ ሰባት ኲነታቶም ኣይተፈልጠን።
ብህይወት ንምርካቦም ክካየድ ዝጸንሐ ጻዕርታት ኣብ ወሳኒ መድረኽ በጺሑ ከምዘሎ ሰብመዚ ቻይና ገሊጾም ኣለዉ።
ብዙሓት በጻሕቲ ግዳያት ናይቲ ሓደጋ ከምዝኾኑ ዝገልጹ ሰብመዚ ኔፓል፡ ዛጊት ኣስታት 100 ወጻእተኛታት ድሒኖም ከምዘለዉ ሓቢሮም።
ብዙሓት ስድራቤታት ድሃይ ሃለዋት ዘጥፍኡ ኣባላተን ንምፍላጥ ኣብ ከቢድ ሻቕሎትን ተርባጽን ይርከባ ኣለዋ።
ጠንቂ ናይቲ ብረቡዕ ዘጋጠመ ሓደጋ ምህማም ኣብ ኣኽራናት ናይቲ ከባቢ ዝነበረ ከውሒ በረድ ምዃኑ ይግለጽ።