قتل در خانه و کشتار در خیابان؛ از تیراندازی کراکوف چه می‌دانیم؟

تیراندازی مرد مسلحی که گمان می‌رود با گروه‌های راست افراطی ارتباط داشته، در مرکز کراکوف، موجب کشته شدن دست‌کم شش نفر و زخمی شدن بیش از ده نفر شده است. او که هدف گلوله پلیس قرار گرفت در بیمارستان بستری است.

این تیراندازی وقتی پیچیده‌تر شد که پلیس هنگام بازرسی خانه مهاجم سه جسد پیدا کرد که بعد معلوم شد پدر و مادر و خواهر او هستند. نگاهی می‌کنیم به آنچه تاکنون از این واقعه می‌دانیم.

حمله چطور رخ داد؟

حمله کمی پیش از ساعت ۱۵ به وقت محلی (۱۴ به وقت گرینویچ) در میدان اصلی بازار کراکوف، دومین شهر بزرگ لهستان، آغاز شد؛ مرکز شهر که گردشگران زیادی به آن سر می‌زنند.

به گفته پلیس، مردی با خودرو وارد میدان شد و بعد از داخل آن بی‌هدف «به سمت مردم» تیراندازی کرد. تصاویر، صحنه‌های وحشت و فرار مردم را نشان می‌دهد و صدای شلیک به‌وضوح شنیده می‌شود.

در این حمله ظاهرا بی‌هدف، به سمت تراموای در حال عبور هم شلیک شد که شیشه‌هایش شکست اما به هیچ‌یک از مسافران آسیبی نرسید.

به گفته مقام‌ها، ماموران مسلح با شتاب خود را به محل رساندند، با مظنون درگیر شدند و ظرف سه دقیقه پس از آغاز حمله، او را با شلیک گلوله از پا درآوردند و جلوی کشتار بیشتر را گرفتند.

مرد ۲۵ ساله‌ مهاجم که بازداشت شد، به دلیل جراحت گلوله، همچنان در بیمارستان است.

تصاویر تکان‌دهنده‌ای که بخش راستی‌آزمایی بی‌بی‌سی (بی‌بی‌سی وریفای) صحت آن را تایید کرد، لحظه‌ای را نشان می‌دهد که یک مامور پلیس با مظنون افتاده بر زمین روبه‌رو می‌شود و چند بار شلیک می‌کند. بعد خود مامور هم که ظاهرا زخمی شده، به زمین می‌افتد.

شیشه مغازه‌های میدان آسیب دیده که به نظر می‌رسد ناشی از اصابت گلوله باشد و تکه‌های شیشه روی زمین پخش شده است. مقام‌های شهر از ساکنان و گردشگران خواستند تا زمانی که تحقیقات ادامه دارد، از این منطقه دور بمانند.

پلیس اعلام کرد ماشین مظنون را که در تقاطع خیابان‌های دیتلا و استرادومسکا پیدا شد، برای یافتن مواد منفجره احتمالی بررسی کرد، ولی چیزی نیافته است. ساکنان ساختمان‌های اطراف هم در جریان این عملیات از سکنه تخلیه شده بودند.

چند نفر کشته و زخمی شده‌اند؟

کشته شدن شش نفر، چهار زن و دو مرد، تایید شده است که یک تبعه بریتانیا هم میان‌شان است. سه نفر از قربانیان لهستانی‌اند و هویت دو نفر هنوز مشخص نشده است.

شانزده نفر، از جمله پنج تبعه خارجی، دو مامور پلیس و خود مهاجم، به بیمارستان منتقل شدند. وزارت کشور بعدا گفت که این اتباع خارجی اهل اتریش، بریتانیا، آلمان، پرتغال و روسیه‌اند.

دونالد توسک، نخست‌وزیر لهستان، بعدا نام دو مامور زخمی را یاکوب کولیک و آرتور مورانسکی اعلام کرد.

یکی از وزیران لهستان گفت، حال یکی از این ماموران که هنگام بازداشت مهاجم سه گلوله خورده، «بسیار وخیم» است. به گفته او، این مامور تحت عمل جراحی است. مقام‌های لهستان نام و سن دیگر قربانیان را اعلام نکرده‌اند.

آقای توسک گفت که پلیس هنگام بازرسی خانه مرد مسلح پس از حمله، سه جسد پیدا کرده است، دو زن و یک مرد. پلیس لهستان روز یکشنبه تایید کرد این سه نفر پدر و مادر و خواهر ۲۱ ساله مرد مسلح بوده‌اند.

تحقیقات درباره مرگ این سه نفر ادامه دارد اما بر اساس گزارش‌ها ظاهرا با گلوله به قتل رسیده‌اند.

درباره مظنون و انگیزه او چه می‌دانیم؟

پلیس مهاجم را مردی ۲۵ ساله و لهستانی معرفی کرده اما نامش را اعلام نکرده است.

به گفته سخنگوی پلیس، مظنون «لباسی شبیه لباس نظامی» پوشیده بود و سلاح رده نظامی در اختیار داشت. با این حال، مقام‌ها گفته‌اند که او نظامی نبوده است.

این سخنگو همچنین گفت: «تعداد زیادی سلاح و مهمات در خودرویش پیدا شد.»

رسانه‌های لهستان گزارش داده‌اند که مظنون مجوز حمل سلاح داشته و شاید سلاح‌ها را از خانه‌ای که خانواده‌اش در آن زندگی می‌کردند، برداشته باشد.

یکی از وزیران گفت تحقیقات اولیه نشان می‌دهد او یک «ملی‌گرای افراطی» است که از «ایدئولوژی‌های راست افراطی» الهام گرفته است اما جزئیات بیشتری نداد.

ماموران با پشتیبانی پلیس ضدتروریسم، خانه او را در اوستروویتس شوینتوکشیسکی، شهری در حدود ۲۰۰ کیلومتری کراکوف، بازرسی کرده‌اند.

شاهدان حمله را چطور توصیف کردند؟

تیراندازی در یکی از بزرگ‌ترین میدان‌های اروپای قرون وسطی رخ داد که شلوغ و محبوب گردشگران است.

جاناتان بالشا، اهل ایپسویچ، با دوست‌دختر لهستانی‌اش دومینیکا آنجا بود. وقتی تیراندازی شروع شد، آن دو بیرون کلیسای جامع سنت مری در گوشه میدان بودند.

جاناتان گفت: «از کنار کلیسا دویدیم، از در جانبی وارد شدیم و همراه چند نفر دیگر پنهان شدیم تا صدای تیراندازی خوابید. گلوله‌های زیادی شلیک شد، بیش از ۲۰ گلوله، و صدایش طوری بود که انگار چند سلاح مختلف به کار رفته؛ دو صدای کاملا متفاوت شنیده می‌شد.»

واکنش‌ها در لهستان و جهان چه بوده است؟

دونالد توسک، نخست‌وزیر لهستان، پس از سفر به کراکوف گفت: «تا امروز در لهستان چنین موارد شدیدی از تروریسم نداشته‌ایم... و این حمله بی‌رحمانه به جان مردم در کراکوف را باید این گونه توصیف کرد.»

اووکاش گیباوا، شهردار کراکوف، فرمانی امضا کرده که بر اساس آن، تا چهارشنبه ۱۱ نوامبر در شهر عزای عمومی اعلام شده است.

اندی برنام، نخست‌وزیر بریتانیا، گفت: «از تیراندازی هولناک امروز در کراکوف شوکه و اندوهگینم. دلم همراه خانواده جان‌باختگان، همه زخمی‌ها و همه کسانی است که از این خشونت بی‌معنا آسیب دیده‌اند. بریتانیا در کنار مردم لهستان ایستاده است.»

کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفت این تیراندازی «فاجعه‌ای است که تاثیرش بسیار فراتر از لهستان حس خواهد شد.»

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، همسایه لهستان، این تیراندازی را «تکان‌دهنده» خواند و در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «از طرف مردم اوکراین و از طرف خودم، صمیمانه به خانواده‌ها و عزیزان قربانیان تسلیت می‌گویم.»