జెన్సన్ హ్వాంగ్ రాజీనామా: కుప్పకూలిన ఎన్విడియా షేర్లు.. అసలు ఈ కంపెనీ ఏం చేస్తుంది? మైక్రోసాఫ్ట్, యాపిల్ కంపెనీల సరసన ఎలా నిలిచింది?

ఎన్విడియా సీఈఓ, దాని సహ వ్యవస్థాపకుడైన జెన్సన్ హ్వాంగ్‌ చుట్టూ నెలకొన్న వివాదంతో.. ఈ కంపెనీ షేర్లు భారీగా కుప్పకూలాయి. దీంతో, వచ్చే వారం ఈ చిప్ దిగ్గజం విడుదల చేయనున్న తన త్రైమాసిక ఆర్థిక నివేదికలో బలమైన ఫలితాలను ప్రకటించాలనే ఒత్తిడి పెరుగుతోంది.

మరోవైపు.. ఎన్విడియా సీఈఓగా జెన్సన్ హ్వాంగ్‌ వైదొలిగినట్లు కంపెనీ బోర్డు తెలిపింది.

జెన్సన్ హ్వాంగ్‌కు మరొక మహిళతో కూడా సన్నిహిత సంబంధాలున్నాయనే ఆరోపణలు రావడంతో.. బుధవారం (నవంబర్ 11న) మార్కెట్ ట్రేడింగ్ సమయంలో ఎన్విడియా షేర్లు సుమారు 8 శాతం పడిపోయాయి.

వాల్‌స్ట్రీట్‌లో అంతకుముందు రోజు ట్రేడింగ్‌లో కంపెనీ షేర్లు లాభాల్లో ముగిశాయి.

ఎన్విడియా డైరెక్టర్ల బోర్డుకు సన్నిహితులైన కొందరితో బీబీసీ నార్త్ అమెరికా టెక్నాలజీ కరస్పాండెంట్ లిల్లీ జమాలి మాట్లాడారు.

ఎన్విడియాలోని ఒక మహిళా ఉద్యోగినితో 2007 నుంచి వివాహేతర సంబంధం ఉందని తనపై మరో ఆరోపణ వెలుగులోకి వచ్చిన తర్వాత, భవిష్యత్తు ఆశాజనకంగా అనిపించలేదని ఎన్విడియా సీఈఓగా ఉన్న సమయంలో జెన్సన్ హ్వాంగ్ అన్నారు.

ఈ ఎఫైర్ గురించి ‘న్యూయార్క్ టైమ్స్’ రిపోర్టు చేసింది.

దీనికి ముందు చైనా కోసం గూఢచర్యం చేసినట్లు ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న ఒక మహిళతో ఆయనకు సంబంధం ఉన్నట్లు వార్తలు వచ్చాయి.

జెన్సన్ హ్వాంగ్ వివాహేతర సంబంధంపై విచారణ జరిపేందుకు నవంబర్ 10న (మంగళవారం) అమెరికాకు చెందిన ఒక ప్రముఖ న్యాయ సంస్థను కంపెనీ నియమించింది.

అంతకుముందు, కంపెనీ డైరెక్టర్ల బోర్డు హ్వాంగ్‌కు మద్దతు తెలిపింది.

కంపెనీ రహస్యాలు లేదా జాతీయ భద్రతకు భంగం వాటిల్లిందని భావించడానికి తమ బోర్డుకు ఎటువంటి కారణాలూ కనిపించలేదని పేర్కొంది..

అయితే, నవంబర్ 12న (గురువారం) కంపెనీ బోర్డు చేసిన ప్రకటనలో.. జెన్సన్ హ్వాంగ్ తన పదవి నుంచి వైదొలిగినట్లు తెలిపింది. ‘ఎన్విడియాకు జెన్సన్ సేవలు ఎనలేనివి’ అని పేర్కొంది.

ఎన్విడియా చిప్‌లను ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (ఏఐ) సిస్టమ్స్, డేటా సెంటర్స్, వీడియో గేమ్స్, డ్రైవర్‌లెస్ వెహికిల్స్ వంటి టెక్నాలజీలలో ఉపయోగిస్తున్నారు.

ఏఐ రంగంలో చైనాపై ఆధిక్యాన్ని సాధించేందుకు అమెరికా ప్రయత్నాలలో ఈ చిప్‌లు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.

జాతియ భద్రతకు ఆందోళనలను పేర్కొంటూ .. 2022 నుంచి అత్యంత అధునాతన ఎన్విడియా చిప్‌లను చైనాకు ఎగుమతి చేయకుండా అమెరికా ఆంక్షలు విధించింది.

అయితే, అధ్యక్షుడు డోనల్డ్ ట్రంప్ ఆధ్వర్యంలో ఈ ఆంక్షల నుంచి కొంత మేర ఉపశమనం లభించింది.

జెన్సన్ హ్వాంగ్ తన సొంత కంపెనీ ప్రవర్తనా నియమావళిని ఉల్లంఘించారా?

ఎన్విడియా ప్రవర్తనా నియమావళి ప్రకారం.. ఉద్యోగులు వ్యక్తిగత సంబంధాలతో సహా, తమ చర్యల వల్ల కాన్‌ప్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంట్రస్ట్‌కు (కంపెనీ ప్రయోజనాలను దెబ్బతీసే) దారితీసే పరిస్థితులకు దూరంగా ఉండాలి. దుష్ప్రవర్తన ఫిర్యాదులపై వెంటనే విచారణ జరుపుతామని కూడా ఆ సంస్థ తెలిపింది.

ఎన్విడియా ప్రవర్తనా నియమావళికి సంబంధించి ఉద్యోగులకు గతంలో పంపిన ఒక సందేశంలో.. కంపెనీ ప్రధాన విలువలను నిలబెట్టుకోవాలని, ఉన్నత నైతిక ప్రమాణాలకు కట్టుబడి ఉండాలని హ్వాంగ్‌ వారిని కోరారు.

ఈలోగా, హ్వాంగ్‌కు సంబంధించి మరో వివాహేతర సంబంధం వెలుగులోకి రావడంతో, ఇప్పుడు ఆయనపైనే పలు ప్రశ్నలు తలెత్తుతున్నాయి.

చైనాకు చెందిన గూఢచారిగా అనుమానిస్తున్న మహిళతో హ్వాంగ్‌కు సంబంధం ఉందన్న విషయం వెలుగులుకి రావడంతో, చైనా, అమెరికాతో సహా ప్రపంచవ్యాప్తంగా కలకలం రేగింది. ఈ విషయంపై దర్యాప్తు కూడా ప్రారంభమైంది.

నవంబర్ 8న (ఆదివారం నాడు) కంపెనీ ఉద్యోగులకు పంపిన ఒక ప్రకటనలో.. తనకు వివాహేతర సంబంధం ఉందని ఒప్పుకుని, ఉద్యోగులకు క్షమాపణలు చెప్పారు.

ఇదిలా ఉండగా, నవంబర్ 11న (బుధవారం) మరో వార్తా కథనం వెలుగులోకి వచ్చింది. ఆ కథనం ప్రకారం.. ఎన్విడియా హెల్త్‌కేర్ విభాగానికి వైస్ ప్రెసిడెంట్ అయిన కింబర్లీ పావెల్‌తో కూడా హ్వాంగ్‌కు వివాహేతర సంబంధం ఉన్నట్లు ఆరోపణలు వచ్చాయి.

ఇదే సమయంలో, అసలు ఎన్విడియా ఏం చేస్తుంది? గత కొన్నేళ్లలో ఈ కంపెనీ ఈ పురోగతిని ఎలా సాధించింది? ఈ కంపెనీ ప్రయోజనం పొందుతున్న సాంకేతికత ఏంటి? అనే దానిపై 2024లో బీబీసీ కరస్పాండెంట్ అమృత దుర్వే ఒక కథనం అందించారు. అందులోని ముఖ్యమైన అంశాలను తెలుసుకుందాం.

ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్, ఎన్విడియా

ప్రస్తుతం ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ సిస్టమ్‌లను అభివృద్ధి చేసే డెవలపర్‌ల మధ్య తీవ్రమైన పోటీ నెలకొంది.

మైక్రోసాఫ్ట్, గూగుల్ యాజమాన్య సంస్థ ఆల్ఫాబెట్, మెటా, యాపిల్ వంటి టెక్నాలజీ దిగ్గజాలన్నీ ఏఐ ప్రోడక్ట్‌లను డెవలప్ చేయడానికి చేయడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాయి.

ఈ పోటీ వల్ల ఎన్విడియా లాభపడుతోంది. ఎందుకంటే ఈ కంపెనీ ఏఐ చిప్ మార్కెట్‌లో ఆధిపత్యం చెలాయిస్తోంది.

ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (ఏఐ) సాఫ్ట్‌వేర్ కోసం కంప్యూటర్ చిప్‌లను తయారు చేసే కంపెనీ ఎన్విడియా.

అయితే, ఈ మార్కెట్‌లో ఎన్విడియా ఆధిపత్యం ఎంత కాలం కొనసాగిస్తుందనే దానిపైనే అనుమానాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఈ రంగంలో కంపెనీ పోటీదారులు పెరుగుతున్నారు.

అందుకే, ప్రస్తుత మార్కెట్ ఆధిపత్యాన్ని కొనసాగించడం ఎన్విడియాకు కష్టమవుతుందని 2024 ఫిబ్రవరిలో బార్‌క్లేస్ క్రెడిట్ అనలిస్ట్ సందీప్ గుప్తా చెప్పారు.

గ్రాఫిక్స్ చిప్స్ నుంచి ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ వరకు..

1993లో కాలిఫోర్నియాలో స్థాపించిన ఎన్విడియా కంపెనీ సహ-వ్యవస్థాపకులలో జెన్సన్ హ్వాంగ్ ఒకరు.

ఆ సమయంలో గేమింగ్, ఇతర అప్లికేషన్ల కోసం గ్రాఫిక్స్ చిప్‌లపై ఎన్విడియా దృష్టి సారించింది.

1999లో ఈ కంపెనీ జీపీయూ - గ్రాఫిక్స్ ప్రాసెసింగ్ యూనిట్‌ను డెవలప్ చేసింది.

ఇది కంప్యూటర్ ఇమేజ్ డిస్‌ప్లేను మెరుగుపరచడంలో సాయపడింది. ఈ జీపీయూ అనేక చిన్న పనులను ఏకకాలంలో చేయడానికి సాయపడింది. దీన్నే ప్యార్‌లల్ ప్రాసెసింగ్ అంటారు.

అయితే, ఈ జీపీయూ మరో ఉపయోగాన్ని 2006లో స్టాన్‌ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయంలోని పరిశోధకులు కనుగొన్నారు.

సంప్రదాయ ప్రాసెసింగ్ చిప్‌లను ఉపయోగించి సాధ్యం కాని మ్యాథమేటికల్ ఆపరేషన్స్‌ను ఈ జీపీయూను ఉపయోగించి వేగవంతం చేయొచ్చని వాళ్లు గుర్తించారు.

ఇక నుంచి ఏఐ అభివృద్ధిపై దృష్టి పెట్టాలని ఎన్విడియా, జెన్సన్ హ్వాంగ్ నిర్ణయించుకున్నారు.

జీపీయూలను ప్రోగ్రామ్ చేయడానికి అవసరమైన సాధనాలను రూపొందించేందుకు కావాల్సిన పరిశోధనలో ఎన్విడియా భారీగా పెట్టుబడి పెట్టింది. ఇక్కడే గ్రాఫిక్స్‌కు అతీతంగా ఆలోచించడం, కొత్త రంగాలలో మనం ఏమి చేయగలమోనని పరిశీలించడం ప్రారంభించింది ఎన్విడియా.

ఈ కొత్త సాధనాన్ని ఎన్విడియా కంప్యూటర్ చిప్‌లకు జోడించారు. ఆ సమయంలో, కంప్యూటర్ గేమర్‌లకు దీని అవసరం పెద్దగా లేదు. దీని గురించి వారికి అంతగా తెలియదు. కానీ, సగటు వ్యక్తి కోసం రూపొందించిన కంప్యూటర్, హార్డ్‌వేర్‌పైనే 'అధిక పనితీరు గల కంప్యూటర్‌'ను అభివృద్ధి చేయడం పరిశోధకులకు ఒక పెద్ద విషయంగా ఉండేది.

ఇది ఆధునిక కృత్రిమ మేధస్సులో నెక్ట్స్ జనరేషన్ కి దారితీసింది.

ఇంతలో, 2012లో అలెక్స్‌నెట్ వచ్చింది. అది ఇమేజ్‌లను గుర్తించి, సృష్టించగల ఒక ఏఐ. ఎన్విడియాకు చెందిన రెండు ప్రోగ్రామబుల్ జీపీయూలను ఉపయోగించి అలెక్స్‌నెట్‌కు శిక్షణ ఇచ్చారు. సంప్రదాయ ప్రాసెసింగ్ చిప్‌లపై నెలలు పట్టే పని కేవలం కొన్ని రోజుల్లోనే పూర్తయింది.

దీని తర్వాత, ఏఐకి మరింత అనువైన జీపీయూలను రూపొందించడంపై దృష్టి సారించి, వాటిలో భారీగా పెట్టుబడి పెట్టింది ఎన్విడియా.

దీంతో పాటు, ఈ సాంకేతికతను ఉపయోగించడాన్ని సులభతరం చేసే సాఫ్ట్‌వేర్‌ను కూడా ఆ కంపెనీ రూపొందించింది.

ఒక దశాబ్దం తర్వాత... బిలియన్ల డాలర్ల పెట్టుబడితో చాట్‌జీపీటీ ఆవిర్భవించి, ఏఐ రంగాన్ని మార్చేసింది.

చాట్‌జీపీటీ, ఎన్విడియా

2022లో చాట్‌జీపీటీ లాంచ్ అయిన తర్వాత.. ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్‌పై పరిశ్రమ వర్గానికి, ప్రజలకు ఆసక్తి చాలా వేగంగా పెరిగింది.

10 వేల ఎన్విడియా గ్రాఫిక్స్ ప్రాసెసింగ్ యూనిట్లను కలుపుకుని అభివృద్ధి చేసిన సూపర్ కంప్యూటర్లను వాడుతూ.. చాట్‌జీపీటీకి చెందిన ఈ చాట్‌బోట్‌కు శిక్షణ ఇచ్చారు.

ఈ కారణంగానే 2023 మే నెలలో 1 ట్రిలియన్ (1 లక్ష కోట్ల) అమెరికన్ డాలర్ల కంటే ఎక్కువ విలువైన అమెరికా కంపెనీల జాబితాలో ఎన్విడియా చేరింది. యాపిల్, అమెజాన్, ఆల్ఫాబెట్, మైక్రోసాఫ్ట్‌ల సరసన నిలిచింది. ఇప్పుడు కేవలం ఒక ఏడాదిలోనే ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద కంపెనీగా ఇది అవతరించింది.

మార్చిలో ఎన్విడియా తన మునుపటి వెర్షన్ కంటే కొన్ని పనులను 30 రెట్లు వేగంగా చేయగల ఒక అత్యాధునిక ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (ఏఐ) చిప్‌ను విడుదల చేసింది.

ప్రస్తుతం ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ మార్కెట్‌లో 80 శాతం కంపెనీలు ఎన్విడియా ప్రోడక్టులను వాడుతున్నాయి.

అమెజాన్, గూగుల్, మైక్రోసాఫ్ట్, ఓపెన్‌ ఏఐ వంటి కంపెనీలు తమ క్లౌడ్ కంప్యూటింగ్ సేవలు, ఏఐ ఉత్పత్తుల కోసం ఎన్విడియా కొత్త ఏఐ చిప్‌ను ఉపయోగించే అవకాశం ఉందని జెన్సన్ హ్వాంగ్ చెప్పారు.

ఎన్విడియా షేర్ల పతనం దాని ప్రత్యర్థి ఏఎండీకి ఎంత ప్రయోజనంగా మారింది?

జెన్సన్ హ్వాంగ్‌కు సంబంధించిన వివాదం వెలుగులోకి వచ్చిన తర్వాత ఎన్విడియా షేర్లు భారీగా పతనమయ్యాయి. మరోవైపు, చిప్ తయారీ రంగంలో ఎన్విడియాకు ప్రధాన పోటీదారైన ఏఎండీ షేర్లు మాత్రం పెరిగాయి.

కాలిఫోర్నియాకు చెందిన ఏఎండీ షేర్లు గత ఐదు రోజుల్లో 21 శాతానికి పైగా పెరిగాయి.

ఎన్విడియా చుట్టూ నెలకొన్న అనిశ్చితిని నివారించుకునేందుకు, పెట్టుబడిదారులు ఇప్పుడు ఇతర టెక్నాలజీ కంపెనీల షేర్లలో పెట్టుబడి పెట్టడం వైపు మళ్లుతున్నారు.

భారీ డేటా సెంటర్లలో వాడే గ్రాఫిక్స్ ప్రాసెసర్లు, ఏఐ చిప్‌ల మార్కెట్‌లో ఎన్విడియాతో ఏఎండీ పోటీ పడుతోంది.

ఏఐ టెక్నాలజీ అభివృద్ధిలో ఈ డేటా సెంటర్లు కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. ఎన్విడియాతో పోలిస్తే ఏఎండీ చాలా చిన్న కంపెనీ.

ఇక్కడొక ఆసక్తిరమైన విషయం ఏంటంటే.. ఏఎండీ సీఈఓ లిసా సూ, ఎన్విడియా సీఈఓ జెన్సన్ హ్వాంగ్‌లు.. తైవాన్‌లో జన్మించిన దూరపు బంధువులు.

(బీబీసీ కోసం కలెక్టివ్ న్యూస్‌రూమ్ ప్రచురణ)

(బీబీసీ తెలుగును వాట్సాప్‌,  ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)