Quốc hội muốn Chính phủ 'tăng tốc, bứt phá' năm 2027 để đạt tăng trưởng 10%

Toàn bộ 469 đại biểu có mặt tại hội trường Quốc hội sáng 7/11 đã nhất trí thông qua nghị quyết giao cho Chính phủ phải đạt được mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên trong năm 2027.

Cùng với việc yêu cầu tăng trưởng nhanh, các nhà lập pháp còn yêu cầu chính phủ phải giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn.

Theo thông lệ, trong kỳ họp vào tháng 10 và tháng 11 hàng năm, Quốc hội thông qua một nghị quyết về về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho năm kế tiếp, đưa ra các chỉ tiêu yêu cầu Chính phủ phải thực hiện.

Chẳng hạn, hồi tháng 11/2023, Quốc hội Việt Nam đã thông qua chỉ tiêu tăng trưởng GDP năm 2024 ở mức 6,0 - 6,5%.

Đến tháng 11/2024, Quốc hội giao cho Chính phủ chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế năm 2025 ở mức 6,5% đến 7%.

Tuy nhiên, đến tháng 2/2025, Quốc hội đã ra một nghị quyết điều chỉnh mục tiêu phấn đấu tăng trưởng GDP đạt 8% trở lên.

Khi đó, bối cảnh chính trị đã có sự thay đổi khi ông Tô Lâm, vào tháng 8/2024 đã được bầu làm Tổng Bí thư thay cho ông Nguyễn Phú Trọng đã qua đời trước đó.

Tân lãnh đạo Đảng Tô Lâm khi đó đã đặt mục tiêu tham vọng trong kế hoạch mà ông gọi là "kỷ nguyên vươn mình", với các bước cải cách nhằm đưa Việt Nam trở thành quốc gia phát triển.

Mục tiêu đó đã được Chính phủ của ông Phạm Minh Chính thực hiện thành công khi tăng trưởng GDP năm 2025 đạt mức 8,02%.

Tham vọng của "kỷ nguyên vươn mình" là đến năm 2025 Việt Nam vượt qua mức thu nhập trung bình để gia nhập câu lạc bộ các quốc gia có thu nhập cao.

Muốn thế, giới lãnh đạo Đảng Cộng sản Việt Nam, dưới sự chủ trì của ông Tô Lâm, đã tính toán rằng cần phải tăng trưởng hai con số hàng năm.

Chỉ số tăng trưởng kinh tế này đã trở thành một mệnh lệnh chính trị khi Đảng tổ chức chức Đại hội 14 hồi tháng 1/2026 với nghị quyết đặt mục tiêu tăng trưởng trong giai đoạn 2026-2030 là từ 10% trở lên.

Quốc hội Việt Nam cũng đã thể chế hóa chính sách tăng trưởng cao này và Chính phủ của ông Lê Minh Hưng đang nỗ lực để có thể đạt được mức tăng trưởng 10% mà Quốc hội giao cho trong năm nay.

Chính phủ đã ra một nghị quyết giao cụ thể chỉ tiêu tăng trưởng cho từng địa phương trong năm 2026, trong đó một số nơi được yêu cầu phải tăng trưởng 13% như Quảng Ninh và Hải Phòng.

Dù vậy, 9 tháng đầu năm 2026, số liệu từ Cục Thống kê cho thấy vẫn còn nhiều thách thức để có thể đạt được tăng trưởng 10% trong năm nay trong bối cảnh nền kinh tế vẫn chịu áp lực lạm phát, lãi suất cao và những khó khăn trong tiếp cận vốn của doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Tăng trưởng GDP của ba quý đầu năm đều cao so với các năm trước, tuy nhiên, với mức tăng GDP chín tháng đạt 9,01%, vẫn còn nhiều việc phải làm trong 3 tháng cuối mới có thể hoàn thành nhiệm vụ Quốc hội giao.

Để có thể tăng trưởng hai con số, GDP trong quý 4 cần phải tăng khoảng 12,5%, tức cao hơn khoảng 4,1 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm trước.

Chính phủ đã lên kịch bản và giao chỉ tiêu cho 9 tỉnh và thành phố lớn phải đạt mức tăng trưởng trên 15% trong 3 tháng cuối năm 2026

Một số địa phương như Thanh Hóa đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP quý 4 năm 2026 tăng tối thiểu 17,09%, để có thể cán mốc 11% của cả năm.

Quảng Trị, địa phương đã phải thay hai người đứng đầu là bí thư Tỉnh ủy và chủ tịch UBND tỉnh, cũng lên kịch bản tăng trưởng GRDP trong quý 4 năm 2026 từ 16,4% đến 16,6% để có thể đạt chỉ tiêu cả năm là 10,6% mà thủ tướng giao.

Ngay cả ông Lê Minh Hưng cũng thừa nhận là có nhiều khó khăn và áp lực để đạt được tăng trưởng hai con số.

Thế nhưng, vào ngày 17/10, sau khi Quốc hội khóa 16 khai mạc kỳ họp thứ 2, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã đọc Báo cáo kinh tế - xã hội trong đó đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế Việt Nam từ 10% trở lên trong năm 2027.

Và điều đó đã chính thức được Quốc hội thể chế hóa bằng nghị quyết được thông qua vào ngày 7/11.

Theo đó, 30 địa phương được giao chỉ tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2027.

Hải Phòng tiếp tục ở vị trí cao nhất khi Chính phủ giao tăng trưởng 13% trong năm tới trong khi Quảng Ninh xếp vị trí số 2 với 12%.

Hà Nội phấn đấu trong năm 2026 đạt mức tăng trưởng 11%, và được Thủ tướng giao chỉ tiêu 11,1% trong năm kế tiếp.

Các địa phương được giao mức tăng trưởng cao sẽ gánh chỉ tiêu cho bốn tỉnh có mức tăng trưởng thấp hơn hai con số, lần lượt là Sơn La (9,3%), Quảng Trị (9%), Quảng Ngãi (9%) và Đồng Tháp (8,7%).

Nghị quyết này nói rằng năm 2027 là năm "tăng tốc, bứt phá, tạo đà, tạo thế, tạo lực để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội 14 của Đảng.

Quốc hội giao Chính phủ "quyết liệt phấn đấu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên" nhưng tăng trưởng phải đi kèm với "ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn".

Cả hệ thống chính trị Việt Nam, từ Đảng, Quốc hội và Chính phủ, trong thời gian qua đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách phân cấp, phân quyền, chú trọng thực thi và xác định trách nhiệm.

Những người không hoàn thành nhiệm vụ sẽ bị thuyên chuyển, thay thế, theo một quy định của Ban Tổ chức Trung ương, cơ quan tham mưu về nhân sự của Đảng.

Khi giao chỉ tiêu tăng trưởng 10% cho năm 2027, Quốc hội cũng yêu cầu Chính phủ phải "cụ thể hóa mục tiêu tăng trưởng thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ, sản phẩm theo từng ngành, lĩnh vực, địa phương và thường xuyên cập nhật, có giải pháp phù hợp, kịp thời".

Một trong những đòi hỏi cho tăng trưởng trong thời gian tới là nguồn vốn, vốn đang dựa chủ yếu vào hệ thống tín dụng ngân hàng.

Các nhà hoạch định chính sách một mặt đang muốn tìm các nguồn vốn qua các kênh khác như trái phiếu, chứng khoán, hay thậm chí là "huy động 500 tấn vàng" trong dân.

Chính phủ Việt Nam thậm chí còn muốn phát hành trái phiếu trên thị trường quốc tế để có thể vay khoảng 1 tỷ USD, theo một bản tin của hãng Reuters.

Cuộc "cách mạng tinh gọn" của ông Tô Lâm cũng được cho là nhằm mục đích cắt giảm chi thường xuyên để dành ngân sách cho đầu tư phát triển, trong đó đầu tư công đang được đẩy nhanh và mạnh.

Nhưng hàng loạt vấn đề vĩ mô vẫn đang trở thành các lực cản khi lạm phát trong 10 tháng đầu năm 2026 đã vượt mục tiêu 4,5% của cả năm nay. Lãi suất ngân hàng cũng đang chứng kiến đà tăng và nguồn vốn ngày càng đắt đỏ, chưa kể hàng loạt ngân hàng đã lên tiếng rằng họ đang thiếu nguồn huy động.

Trong khi đó, Việt Nam cũng đang đối mặt với khả năng sắp tới sẽ bị Mỹ đánh thuế cao khi cuộc điều tra của chính quyền này nhằm vào một số lĩnh vực như sở hữu trí tuệ, lao động cưỡng bức… kết thúc vào tháng 11.

Chưa kể nhập siêu trong năm nay cũng đã lên mức cao, gây áp lực lên các cân đối vĩ mô.

Dù vậy, Chính phủ của ông Lê Minh Hưng đã đặt mệnh lệnh là các bộ, ngành và địa phương cần phải giải ngân 100% vốn đầu tư công trong năm nay, điều được giới quan sát đánh giá là một động lực để kéo tăng trưởng đi lên.

Giới phân tích nhận định để đạt được tăng trưởng cao trong năm nay đã khó, nhưng sẽ còn khó hơn để có thể tiếp tục đạt hai con số trong các năm tiếp theo vì quy mô kinh tế khi đó đã lớn hơn rất nhiều.