అమెరికా మధ్యంతర ఎన్నికల ఫలితాల వల్ల భారత్‌కు ప్రయోజనం ఉంటుందా?

‘‘రాబోయే మధ్యంతర ఎన్నికల్లో నా పేరే బ్యాలెట్ పేపర్‌పై ఉందని భావించండి’’ అని సెప్టెంబరులో జరిగిన ఒక ఎన్నికల ర్యాలీలో అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనల్డ్ ట్రంప్ అన్నారు.

అభ్యర్థి ఎవరైనా మీ ఓటు మాత్రం అధ్యక్షుడు ట్రంప్‌కే పడుతుందని ఆయన చెప్పారు. అయితే మధ్యంతర ఎన్నికల ఫలితాలు అధ్యక్షుడికి రాజకీయంగా షాకిచ్చాయి.

రిపబ్లికన్ పార్టీ యూఎస్ కాంగ్రెస్‌లోని సెనేట్, హౌస్ ఆఫ్ రిప్రజెంటేటివ్స్‌లో నియంత్రణ కోల్పోయింది. ప్రతిపక్ష డెమొక్రటిక్ పార్టీ రెండు సభల్లోనూ మంచి ఫలితాలు సాధించింది.

ఎన్నికల ఫలితాలు అమెరికా అధ్యక్షుడి రాజకీయ అధికారంపై ప్రభావం చూపిస్తాయి. అందుకే ఇవి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎంతో ప్రాధాన్యతను సంతరించుకున్నాయి.

ఈ ఫలితాలు ప్రపంచ దౌత్యం, అంతర్జాతీయ వాణిజ్యం, భారత్‌ వంటి దేశాలతో అమెరికా భాగస్వామ్యాలపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.

భారత్‌కు అమెరికా అత్యంత కీలకమైన భాగస్వామి. వాణిజ్యం, సాంకేతికత, ఆర్థికాభివృద్ధి, ప్రాంతీయ భద్రత వంటి అనేక అంశాల్లో ఇరుదేశాలు కలిసి పనిచేస్తున్నాయి.

ట్రంప్ ఓటమి అమెరికా రాజకీయ వాతావరణాన్ని మార్చవచ్చు. ప్రస్తుతం ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీకి ట్రంప్‌ను కలిసేందుకు రెండు అవకాశాలు ఉన్నాయి.

మొదటిది ఈ నెలలో మనీలాలో జరిగే ఈస్ట్ ఆసియా సదస్సు. రెండోది డిసెంబరులో మయామిలో జరిగే జీ-20 సదస్సు.

కొంతకాలంగా ఊగిసలాటలో ఉన్న రెండు దేశాల సంబంధాలకు ఈ భేటీల ద్వారా భారత్ ఒక కొత్త దిశను ఇవ్వవచ్చు.

మరి ఈ మారిన అధికార బలాబలాలు వాణిజ్యం, సుంకాలు, అంతర్జాతీయ వివాదాలపై అమెరికా ప్రభుత్వ నిర్ణయాలకు అడ్డంకులు సృష్టిస్తాయా?

అమెరికా మిత్రదేశాలు, ప్రత్యర్థులు తమ వ్యూహాలను మార్చుకుంటారా?

సొంత దేశ రాజకీయాల్లో ట్రంప్ బలహీనపడటంతో ప్రపంచం పట్ల అమెరికా వైఖరి మారుతుందా?

ఈ ప్రశ్నలపై కలెక్టివ్ న్యూస్‌రూమ్ జర్నలిజం డైరెక్టర్ ముకేశ్ శర్మ.. వాషింగ్టన్ కేంద్రంగా పని చేసే జర్నలిస్ట్ ఇరామ్ అబ్బాసి, లండన్‌కు చెందిన జర్నలిస్ట్ జుబేర్ అహ్మద్, అమెరికాలో భారత మాజీ రాయబారి అరుణ్ కుమార్‌లతో చర్చించారు.

ఫలితాల తర్వాత అమెరికాలో వాతావరణం ఎలా ఉంది?

"ట్రంప్ ప్రభుత్వంలో అవినీతి ఒక ప్రధాన సమస్యగా మారింది" అని వాషింగ్టన్‌కు చెందిన జర్నలిస్ట్ ఇరామ్ అబ్బాసి చెప్పారు.

"వివిధ విశ్లేషణలు, అభిప్రాయ సేకరణలు, ఓటర్లతో జరిపిన సంభాషణల్లో అవినీతి అనేది కీలకమైన అంశంగా బయటపడింది" అని ఆమె వివరించారు.

ఇజ్రాయెల్‌కు మద్దతివ్వడం కూడా ఎన్నికల్లో పెద్ద చర్చనీయాంశమైంది.

ఇజ్రాయెల్‌కు సైనిక, ఆర్థిక సాయం అందించడంపై ఓటర్లలో ఇంతటి తీవ్రమైన భేదాభిప్రాయాలు, చర్చలు అమెరికా రాజకీయ చరిత్రలో చాలా అరుదుగా చూశామని ఆమె చెప్పారు.

ఇరాన్ యుద్ధం, ద్రవ్యోల్బణం వల్లే తాము ఓడిపోయామని వైస్ ప్రెసిడెంట్ జె.డి. వాన్స్ కూడా బహిరంగానే ఒప్పుకున్నారు.

ప్రస్తుత హౌస్ స్పీకర్ మైక్ జాన్సన్ (ఆయన జనవరి వరకు పదవిలో ఉంటారు) భవిష్యత్తులో హౌస్ రేసుల్లో పోటీ చేయనని ప్రకటించారు.

ఎన్నికలకు ముందే చాలామంది రిపబ్లికన్ అభ్యర్థులు వలస విధానం, ఇరాన్ యుద్ధంపై ట్రంప్ తీసుకున్న నిర్ణయాలకు దూరంగా జరిగారు.

అమెరికన్ మీడియాలో ఈ ఫలితాలను ఎలా చూస్తున్నారు?

మనం ఏ మీడియా సంస్థను చూస్తున్నామనే దాన్ని బట్టి ఇది మారుతుందని అబ్బాసి తెలిపారు.

ఎన్నికల ఫలితాలు రాగానే ట్రంప్ 'ఫాక్స్ న్యూస్' చానెల్‌పై తీవ్ర అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు. ఆ చానెల్ కవరేజ్, తప్పుడు డేటా వల్లే ఫలితాలు తనకు వ్యతిరేకంగా వచ్చాయని ఆరోపించారు.

మరోవైపు, అసోసియేటెడ్ ప్రెస్ అధికారికంగా ఫలితాలను ప్రకటించడానికి గంట ముందే డెమొక్రటిక్ పార్టీ రెండు సభలను కైవసం చేసుకుంటోందని 'సీఎన్ఎన్' వెల్లడించింది. లిబరల్ లేదా డెమొక్రటిక్ అనుకూల మీడియా సంస్థల్లో ఈ ఫలితాలపై పండుగ వాతావరణం కనిపిస్తోంది.

'న్యూయార్క్ టైమ్స్' వంటి ప్రధాన వార్తా సంస్థల విశ్లేషణల్లో మరో రకమైన చర్చ నడుస్తోంది.

రెండేళ్లుగా అమెరికా అంతటా ట్రంప్ సృష్టించిన రాజకీయ వాతావరణానికి భిన్నంగా, ఇప్పుడు లిబరల్ పత్రికలు సరికొత్త ఆశలను వ్యక్తపరుస్తున్నాయి.

అమెరికా తన రాజకీయ వ్యవస్థను సంస్కరించుకోవడానికి, గత తప్పులను సరిదిద్దుకోవడానికి ఈ ఫలితాలు ఒక అవకాశమని విశ్లేషిస్తున్నాయి.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా దీని ప్రభావం ఎలా ఉంటుంది?

ఎన్నికల ఫలితాల వల్ల కాంగ్రెస్‌లో రిపబ్లికన్ పార్టీ మెజారిటీ కోల్పోయింది.

దీనివల్ల ప్రెసిడెంట్ ట్రంప్‌కు రాబోయే రెండేళ్లు చాలా కష్టంగా మారతాయని లండన్‌కు చెందిన జర్నలిస్ట్ జుబేర్ అహ్మద్ అభిప్రాయపడ్డారు.

"రాజకీయ పరిభాషలో చెప్పాలంటే ట్రంప్ ఇప్పుడొక 'సిట్టింగ్ డక్' (సత్తువ లేని నాయకుడి) స్థితికి చేరుకుంటారు. ఆయన అధికారం, నిర్ణయాలు తీసుకునే శక్తి మునుపటిలా ఉండవు. అయితే ఇది ప్రధానంగా దేశీయ విధానాలకే వర్తిస్తుంది" అని వివరించారు.

"విదేశాంగ విధానానికి వస్తే అధ్యక్షుడికి ఇంకా విస్తృతమైన అధికారాలు ఉంటాయి. ఉదాహరణకు సుంకాల విషయానికొస్తే ట్రంప్ ఇప్పటివరకు తన ఇష్టానుసారమే ఇతర దేశాలపై సుంకాలు విధించారు. భారత్‌పైనా అలాగే చేశారు" అని జుబేర్ అహ్మద్ అన్నారు.

ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో అధ్యక్షుడు ఇరాన్‌పై రేపు యుద్ధం ప్రకటించాలన్నా దాడి చేయాలన్నా కాంగ్రెస్‌కు ఆపే అధికారం లేదు.

కానీ అమెరికా రాబోయే రోజుల్లో యుద్ధాన్ని కొనసాగించాలంటే నిధులు కావాలి. ఆ బడ్జెట్ కోసం ప్రభుత్వం కాంగ్రెస్ వైపు చూడాల్సిందే.

కాంగ్రెస్‌లో రిపబ్లికన్లకు మెజారిటీ లేనందున ట్రంప్ ప్రభుత్వం బడ్జెట్ ఆమోదం చట్టాల తయారీలో తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటుంది. దీనివల్ల ఎక్కువ కాలం యుద్ధాన్ని కొనసాగించడం సవాలుగా మారుతుంది.

ఎందుకంటే కొత్తగా ఎన్నికైన ప్రతినిధులు జనవరి 3న ప్రమాణ స్వీకారం చేస్తారు.

ఆ తర్వాత కాంగ్రెస్‌లో డెమొక్రాట్ల మెజారిటీ ఉంటుంది.

పైగా ఈ ఎన్నికల్లో యుద్ధానికి వ్యతిరేకంగా ఇజ్రాయెల్ పట్ల అమెరికా విధానాలను తప్పుబడుతూ మాట్లాడిన ఏడుగురు పాలస్తీనా అనుకూల నాయకులు సెనేట్, హౌస్ ఆఫ్ రిప్రజెంటేటివ్స్‌కు ఎన్నికయ్యారు. వీరికి ప్రజల మద్దతు లభించింది.

ఇప్పుడు వీరు కాంగ్రెస్ ఉభయ సభల్లోనూ "ఇజ్రాయెల్‌కు ఏటా ఇచ్చే 4 బిలియన్ డాలర్ల సైనిక సహాయాన్ని ఎందుకు కొనసాగించాలి? దాన్ని నిలిపివేసి ఇజ్రాయెల్‌ను కట్టడి చేయాలి" అని డిమాండ్ చేయవచ్చు.

అయితే ట్రంప్ మొదటి విడత తర్వాత జో బైడెన్ అధ్యక్షుడు అయినప్పుడు ఆయన ఇజ్రాయెల్‌కు మరింత బలంగా మద్దతు ఇచ్చారు.

కాబట్టి కాంగ్రెస్‌లో డెమొక్రాట్లు పైచేయి సాధించినప్పటికీ ఇజ్రాయెల్‌విషయంలో పెద్దగా మార్పులు రాకపోవచ్చని జుబేర్ అహ్మద్ భావిస్తున్నారు.

దేశంలో పెరిగిన ద్రవ్యోల్బణానికి యుక్రెయిన్ యుద్ధమే కారణమని ట్రంప్ మద్దతుదారులు ఆరోపిస్తున్నట్లు వాషింగ్టన్ జర్నలిస్ట్ ఇరామ్ అబ్బాసి చెబుతున్నారు. యుక్రెయిన్ యుద్ధం కొనసాగడం, అమెరికా దానికి మద్దతు ఇవ్వడం వారికి నచ్చడం లేదు.

రష్యాతో రాజీ చేసుకోవాలని అమెరికా యుక్రెయిన్‌పై ఒత్తిడి తెస్తోంది. అయితే యుక్రెయిన్ అందుకు సిద్ధంగా లేదని జుబేర్ అహ్మద్ చెప్పారు. ఈ ఎన్నికల ఫలితాల తర్వాత, యుద్ధాన్ని ముగించి రష్యాతో ఒక ఒప్పందానికి రావాలంటూ యుక్రెయిన్‌పై అమెరికా తెచ్చే ఒత్తిడి మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందని ఆయన భావిస్తున్నారు.

భారత్‌పై ఎలాంటి ప్రభావం ఉంటుంది?

"దీనివల్ల పెద్దగా మార్పులు వస్తాయని నేను అనుకోవడం లేదు. ఎందుకంటే ట్రంప్ ఇంకా అధ్యక్షుడిగా కొనసాగుతున్నారు. విదేశాంగ విధానానికి సంబంధించిన అంశాలపై స్వతంత్రంగా నిర్ణయాలు తీసుకునే విస్తృత అధికారాలు అధ్యక్షుడికి ఉంటాయి" అని అమెరికాలో భారత మాజీ రాయబారి అరుణ్ కుమార్ స్పష్టం చేశారు.

"ఇలాంటి విషయాల్లో ఆయన కాంగ్రెస్ అభిప్రాయాన్నిగానీ, అనుమతినిగానీ తీసుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. కాబట్టి వాణిజ్యం, హెచ్-1బీ వీసాల వంటి అంశాలపై అధ్యక్షుడే నిర్ణయం తీసుకుంటారు. ఈ కోణంలో చూస్తే ప్రస్తుతానికి ఈ ఎన్నికల ఫలితాల వల్ల భారత్‌పై ఎలాంటి ప్రత్యక్ష ప్రభావం ఉండదు" అని ఆయన విశ్లేషించారు.

అయితే రిపబ్లికన్ పార్టీ ఓటమిపై అధ్యక్షుడు ట్రంప్ ఎలా స్పందిస్తారనేది చూడాలని ఆయన అన్నారు. ఈ ఓటమి ట్రంప్‌కు వ్యక్తిగత పరాజయం కూడా కావచ్చు. కాబట్టి ఈ ఫలితాల నుంచి ఆయన ఎలాంటి సందేశాన్ని తీసుకుంటారు? తన విధానాలను మార్చుకుంటారా, లేక మరింత ఉదారంగా వ్యవహరిస్తారా? అనేది ఆసక్తికరంగా మారింది.

భారత్-అమెరికా సంబంధాల్లో ప్రస్తుతం ఇరుదేశాల మధ్య జరుగుతున్న వాణిజ్య చర్చలు అత్యంత కీలకమైన భాగం.

కాంగ్రెస్‌లో డెమొక్రాట్ల అధిపత్యం ఉన్నందున, ఇప్పుడు ట్రంప్ వాణిజ్య చర్చల్లో కొంత జాగ్రత్తగా వ్యవహరించాల్సి ఉంటుందా?

ఈ ప్రశ్నకు, ఎలాంటి ప్రభావం ఉండదని అరుణ్ కుమార్ సమాధానమిచ్చారు. ఎందుకంటే ప్రస్తుతం చర్చల దశలో ఉన్న వాణిజ్య ఒప్పందంపై అధ్యక్షుడు స్వయంగా నిర్ణయాలు తీసుకోవచ్చు. దీనికి కాంగ్రెస్ ఆమోదం అవసరం లేదు.

ఒకవేళ అది పూర్తి స్థాయి అంతర్జాతీయ ఒప్పందం అయితేనే కాంగ్రెస్ ముందుకు వెళ్లాల్సి ఉంటుంది. కానీ ప్రస్తుతం చర్చల్లో ఉన్న వాణిజ్య ఒప్పందానికి అలాంటి ఆమోదాలు అక్కర్లేదు.

ఎన్నికల్లో ఎదురుదెబ్బ తగలడంతో విదేశాంగ విధానంలో కొన్ని విజయాలను సాధించి చూపించడానికి ట్రంప్ ప్రయత్నించవచ్చు.

"ఇలాంటి పరిస్థితిలో వాళ్లు భారత్‌తో త్వరగా వాణిజ్య ఒప్పందాన్ని కుదుర్చుకుంటే, దాన్ని తమ విజయాల్లో ఒకటిగా ప్రజల ముందు ప్రదర్శించుకోవచ్చు. కాబట్టి, ప్రస్తుతానికి ఈ ఫలితాల వల్ల వాణిజ్య ఒప్పందంపై ఎలాంటి ప్రతికూల ప్రభావం పడే అవకాశం లేదని భావిస్తున్నా" అని అరుణ్ కుమార్ తెలిపారు.

ఇరాన్ సంక్షోభం, ఇంధన ఆంక్షలపై ప్రభావం ఎలా ఉంటుంది?

అధ్యక్షుడు ట్రంప్ అనూహ్య నిర్ణయాలు తీసుకోవడంలో ఫేమస్ అయ్యారు.

మరి ఇరాన్‌తో జరుగుతున్న ప్రస్తుత ఘర్షణపై ఆయన విధానంలో ఏమైనా మార్పు ఉంటుందా?

ఎందుకంటే ఇది భారత్‌తో సహా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆర్థిక పరిణామాలపై ప్రభావం చూపుతుంది. అలాగే ఇంధన, చమురు సరఫరా ఆంక్షలపై ఈ ఎన్నికల ఫలితాల ప్రభావం ఎంతవరకు ఉంటుంది?

"మనం దీనిపై నిశితంగా నిఘా ఉంచాలి. ఫిబ్రవరి నుంచి కొనసాగుతున్న ఇరాన్ యుద్ధం ఎన్నికల్లో ప్రెసిడెంట్ ట్రంప్‌కు నష్టం చేసిందని చాలామంది అభిప్రాయపడ్డారు. వైస్ ప్రెసిడెంట్ జె.డి. వాన్స్ కూడా ఒక ప్రకటన విడుదల చేస్తూ ఇరాన్ యుద్ధం అమెరికాపై ప్రతికూల ప్రభావాన్ని చూపిందని ఒప్పుకున్నారు" అని అరుణ్ కుమార్ చెప్పారు.

"మనం గతాన్ని చూస్తే వియత్నాం యుద్ధంలో అమెరికా గెలవలేకపోయింది. 2003లో జార్జ్ బుష్ ఇరాక్ యుద్ధాన్ని ప్రారంభించారు. అక్కడ కూడా అమెరికాకు ఆశించిన ఫలితం దక్కలేదు. అఫ్గానిస్తాన్‌లో 20 ఏళ్లు ఉన్నప్పటికీ చివరికి అమెరికా అక్కడి నుంచి వచ్చేయాల్సి వచ్చింది" అని ఆయన గుర్తు చేశారు.

"2001లో అమెరికా తాలిబన్లను అధికారంలో నుంచి తొలగించింది. కానీ 2021లో తాలిబన్లు మళ్లీ అధికారంలోకి వచ్చారు. కాబట్టి యుద్ధం అనేది ప్రతి సమస్యకు పరిష్కారం కాదు" అని మాజీ రాయబారి అరుణ్ కుమార్ అభిప్రాయపడ్డారు.

(బీబీసీ కోసం కలెక్టివ్ న్యూస్‌రూమ్ ప్రచురణ)

(బీబీసీ తెలుగును వాట్సాప్‌,  ఫేస్‌బుక్, ఇన్‌స్టాగ్రామ్‌, ట్విటర్‌లో ఫాలో అవ్వండి. యూట్యూబ్‌లో సబ్‌స్క్రైబ్ చేయండి.)